9 Ülkeden İsrail, İran ve Yemen Mesajı

Adem Namlı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ev sahipliğinde İstanbul’da İtalya’nın da katılımıyla gerçekleştirilen R4+E3 Dışişleri Bakanları Toplantısı yapıldı.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan‘ın ev sahipliğinde, İstanbul’da Türkiye-Mısır-Pakistan-Suudi Arabistan Dışişleri Bakanları Yedinci Toplantısı gerçekleştirildi.

R4 mekanizması, Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan tarafından bölgesel sahiplenme anlayışı temelinde kalıcı istikrarı desteklemek ve bölgesel meselelerde diyaloğu güçlendirmek amacıyla oluşturuldu.

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından edinilen bilgiye göre, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ev sahipliğinde İstanbul’da İtalya’nın da katılımıyla gerçekleştirilen R4+E3 Dışişleri Bakanları Toplantısı yapıldı.

TOPLANTI SONRASI HAKAN FİDAN’DAN AÇIKLAMALAR

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan toplantı sonrasında net mesajlar verdi. Fidan mesajında İran’a yönelik savaşın yayılmasına müsaade edilmemesi gerektiğini vurguladı.

Bakan Fidan’ın açıklamaları özetle şöyle:

“Bütün konuları masaya yatırdık. Masadaki bütün ülkeler daha fazla savaş istemiyor. Ateşkese taraftarlar. Bütün ülkeler diplomasinin tek yol olduğuna inanıyor.”

“Bu toplantı son aylardaki en önemli diplomatik olaylardan biriydi.”

“(İran savaşı) Savaşın yayılmasına müsaade etmeden neler yapılabileceğini konuştuk. Hürmüz Boğazı’nın bir an önce açılması ve piyasaların düzelmesi lazım. Ancak İran’a saldırıyı hiçbir ülke onaylamıyor. Diplomatik yollarla çözülmesi gerekiyor.”

“Bu iki format kendi içerisinde, kendi coğrafyalarındaki sorunlarla ilgilenen formatlar. Bizim bölgesel 4’lümüzün ortaya koyduğu önemli çözümler var. Bir araya gelip sorunlara toplu çözüm bulmak istedik.”

“Mısır’ın da Libya Deniz Yetki Alanları Anlaşmasıyla ilgili çekincesi var, diyaloğa açığız.”

“(Karadeniz ve Rusya-Ukrayna Savaşı) Ya savaş dursun; durmuyorsa enerji ve tahıl konusunda bir istisna getirilsin taraflarca.”

“Ukrayna’daki tahılı nasıl dünyaya çıkarabiliriz, bunun hakkında görüşmeler yaptık. Bazı öneriler getirildi.”

“Doğu’daki ve Batı’daki birleşmenin gerçekleşmesi için uygun bir zamana gelmiş bulunuyoruz. En önemli konu, askeri unsurların nasıl bir araya geldiği olacaktır. Yakında Türkiye olarak buna dair bir açıklama yapılacak.”

STRATEJİK MESELELER ELE ALINDI

Görüşmelerde R4 formatı ile İngiltere, Almanya ve Fransa’nın yer aldığı E3 grubu aynı masada buluştu. Bakanlar düzeyindeki temaslarda Filistin meselesi, Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler, ABD ile İran arasındaki gerilim, İsrail‘in saldırıları, Yemen’deki durum ve Rusya-Ukrayna savaşı ele aldı. Taraflar kriz başlıklarının yanı sıra ülkeler arasındaki yeni işbirliği ve koordinasyon imkanlarını da değerlendirdi.

İstanbul’daki zirveye Almanya Dışişleri Bakanı Johann David Wadephul, Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı Ed Miliband, Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, Mısır Dışişleri Bakanı Bedir Abdulati, Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammad Ishaq Dar ve Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan Al Suud katıldı.

GÖRÜŞMELERE İTALYA DA DAHİL OLUYOR

İtalya Dışişleri Bakanlığı da Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani’nin Türkiye’nin girişimiyle düzenlenen toplantıya katılacağını açıkladı.

ERDOĞAN BAKANLARI AĞIRLADI

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, R4+E3 Dışişleri Bakanları Toplantısı kapsamında Türkiye’ye gelen Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan, İtalya, İngiltere, Almanya ve Fransa Dışişleri Bakanlarını Dolmabahçe Sarayı’nda kabul etti. Kabulde Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da yer aldı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, R4+E3 Dışişleri Bakanları Toplantısı için İstanbul’da bulunan Dışişleri Bakanlarıyla bir araya geldi.

Dolmabahçe Sarayı’ndaki kabule Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan, İtalya, İngiltere, Almanya ve Fransa Dışişleri Bakanları katıldı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da kabulde yer aldı.

R4 GRUBU DIŞİŞLERİ BAKANLARINDAN ORTAK BİLDİRİ

İstanbul’da düzenlenen R4 Grubu Dışişleri Bakanları toplantısının ardından ortak bildiri yayımlandı. Bölgesel krizlere ve küresel tedarik zincirini tehdit eden deniz yolu gerilimlerine karşı ortak duruş sergileyen bakanlar, diplomasi ve uluslararası iş birliği çağrısında bulundu.

Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan’dan oluşan R4 Grubu Dışişleri Bakanları, İstanbul’da gerçekleştirdikleri zirvenin ardından ortak bir bildiri yayımladı.

ORTA DOĞU BARIŞI VE FİLİSTİN SORUNU

Toplantının ardından yayımlanan ortak bildiride, bölgedeki istikrarsızlığın ana kaynağına dikkat çekildi. Bildiride, “İsrail işgalinin bölge ve ötesindeki istikrarsızlığın temel kaynağını oluşturduğunu ve İsrail politikalarının küresel kamuoyunda derin bir adaletsizlik hissi oluşturduğu vurgulamışlardır. İki devletli çözümün ilgili BM kararları uyarınca bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında bulunmuşlardır. Orta Doğu’da kapsamlı barışın sağlanması amacıyla; Filistin halkının meşru haklarına, kendi kaderini tayin etme ile 4 Haziran 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız, egemen, yaşanabilir ve coğrafi bütünlüğe sahip bir Filistin Devleti kurma yönündeki devredilemez hakkı da dahil olmak üzere verdikleri desteği yinelemişlerdir. Bakanlar, devam eden İsrail şiddeti ile Kudüs’ün hukuki ve tarihi statüsünü değiştirme girişimlerine acilen son verilmesi ve Filistin’deki yıkım ile insani felaketin durdurulması çağrısında bulunmuşlardır. Batı Şeria ve Kudüs’teki geçmiş ve mevcut tüm yerleşim faaliyetlerini ve Filistinlilere yönelik yerleşimci şiddetini kınamışlardır. Gazze’ye kesintisiz insani yardım akışının sağlanması ve Gazze’nin yeniden imarı yönündeki acil ihtiyacın altını çizmişlerdir. Yemen konusuna ilişkin olarak Bakanlar; insani acıları derinleştiren Ensarullah güçlerinin yol açtığı kabul edilemez tırmanmayı, Suudi Arabistan Krallığı’na yönelik, özellikle sivilleri ve sivil altyapıyı hedef alan, süregelen saldırılarını ve Kızıldeniz ile Babülmendep’te ticari gemilere yönelik gerçekleştirilen saldırıları en güçlü şekilde kınamışlardır. Yemen Hükümeti ve Suudi Arabistan Krallığı ile tam dayanışma içinde olduklarını ifade etmiş; Ensarullah güçlerinin tüm askeri eylemlerini, tehditlerini ve saldırılarını derhal durdurmaya ve iyi niyetle siyasi sürece geri dönmeye çağırmışlardır” ifadelerine yer verildi.

YEMEN VE KIZILDENİZ’DEKİ GERİLİM

Yemen’deki insani kriz ve Ensarullah eylemlerine yer verilen bildiride, Hürmüz Boğazı ve küresel tedarik zincirindeki sıkıntılara dikkat çekildi. Bildiride, “ABD/İsrail ile İran arasında ve Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan askeri çatışmaya ilişkin olarak Bakanlar; bu çatışmanın yalnızca diyalog ve diplomasi yoluyla ele alınması, ayrıca gemiler de dahil olmak üzere sivillerin ve sivil altyapıların hedef alınmasının önlenmesi yönündeki acil ihtiyacı vurgulamışlardır. İslamabad Mutabakat Zaptı’na olan desteklerini ifade etmiş, tırmanmanın daha fazla artmasını önlemeye yönelik sürdürülen diplomatik çabaları memnuniyetle karşılamış ve müzakere yoluyla varılacak kalıcı bir çözüme olan bağlılıklarını yeniden teyit etmişlerdir. Bakanlar; seyrüsefer serbestisinin, kalıcı deniz emniyeti ve güvenliği ile seyrüsefer hak ve özgürlüklerinin korunmasının hayati önemini vurgulamışlardır. Deniz hatlarının kesintiye uğramasının küresel tedarik zincirlerini, enerji, gübre ve gıda akışını engelleyerek bölge ve ötesindeki kırılgan durumdaki kesimleri olumsuz etkilediğini ve herkesin güvenlik ile refahını tehdit ettiğini kaydetmiş; bu nedenle söz konusu zorlukların aşılması için uluslararası toplumun ortak çaba göstermesi gerektiğini belirtmişlerdir. Bakanlar ayrıca, hukuka uygun seyrüseferi engelleyen her türlü tedbiri veya kısıtlamayı reddetmiş; Hürmüz Boğazı’ndan güvenli, emniyetli ve engelsiz geçişin hızlı ve eksiksiz bir şekilde yeniden başlatılması çağrısında bulunmuşlardır. Bakanlar, yukarıda belirtilen hususlarda yakın istişare ve iş birliğini sürdürme konusunda mutabık kalmışlardır” denildi.

Odatv

 

Bu Haberi Paylaş
Yorum Bırakın