Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaş, Washington açısından ciddi bir askeri fiyaskoya dönüşüyor. Daha operasyonların ilk haftalarında ABD’ye ait çok sayıda savaş uçağı, helikopter ve insansız hava aracı ya düşürüldü ya da kullanılamaz hale geldi.
Toplam zararın 2,8 milyar doları aşması, ABD’nin bölgedeki hava üstünlüğünün sorgulanmasına yol açtı.
Peş peşe kayıplar
Savaşın en çarpıcı olaylarından biri, 65 milyon dolarlık F-15E savaş uçağının İran hava savunması tarafından düşürülmesi oldu. Aynı gün bir A-10 saldırı uçağı da kaybedildi. Kurtarma operasyonu ise adeta felakete dönüştü: Göreve gönderilen iki Black Hawk helikopteri de vuruldu.
Durum bununla da sınırlı kalmadı. ABD, mahsur kalan personelini kurtarmak için gönderdiği iki MC-130J uçağını ve dört Little Bird helikopterini ele geçirilmemesi için bizzat imha etmek zorunda kaldı.
İHA’lar ve ağır sistemler de hedefte
Sahadaki kayıplar sadece savaş uçaklarıyla sınırlı değil. En az 12 MQ-9 Reaper İHA’sının düşürüldüğü bildiriliyor. Bu kayıpların büyük kısmının İran hava savunması tarafından gerçekleştiği belirtiliyor.
Ayrıca Suudi Arabistan’daki bir üsse düzenlenen saldırıda iki E-3 Sentry erken uyarı uçağı ağır hasar aldı; bunlardan birinin tamamen imha edildiği iddia ediliyor.
F-35 bile kurtulamadı
ABD’nin en gelişmiş savaş uçaklarından biri olan F-35 bile bu süreçten yara almadan çıkamadı. İran üzerinde görev yaparken vurulan uçak, acil iniş yapmak zorunda kaldı. Bu olay, F-35’in ilk kez gerçek bir çatışmada hasar alması olarak kayda geçti.
Dost ateşi ve kazalar tabloyu ağırlaştırdı
ABD için en utanç verici gelişmelerden biri ise Kuveyt’te yaşandı. Kendi müttefik hava savunması tarafından “yanlışlıkla” düşürülen üç F-15E, savaşın başındaki en dikkat çekici kayıplar oldu.
Buna ek olarak yakıt ikmal uçakları hasar gördü, bir KC-135 ise kaza sonucu düştü.
Sonuç: Hava üstünlüğü tartışmalı hale geldi
Kısa sürede ortaya çıkan bu ağır tablo, Amerika Birleşik Devletleri’nin teknolojik üstünlüğüne rağmen sahada ciddi zafiyetler yaşadığını gösteriyor. Özellikle İran hava savunmasının etkinliği, savaşın gidişatına dair dengeleri değiştirmiş durumda.
Uzmanlara göre bu kayıplar, ABD’nin son yıllardaki en ciddi hava gücü başarısızlıklarından biri olabilir.
