Kremlin, İran’daki gelişmeleri dış müdahaleli bir senaryo olarak okurken Washington ve Tel Aviv cephesinde askeri hazırlıkların yetersizliği belirleyici faktör haline geldi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İranlı mevkidaşı Mesud Pezeşkiyan cuma günü bir telefon görüşmesi yaptı. Kremlin’den yapılan açıklamaya göre görüşmede, İran bağlamında yaşanan gerilimin giderilmesi ve askıya alınan meselelerin çözümünde diplomatik yollara bağlı kalınması gerektiği vurgulandı.
Açıklamaya göre Pezeşkiyan, İran liderliğinin ülkedeki durumu normalleştirmek için sarf ettiği yoğun çabalar hakkında Rus mevkidaşını bilgilendirdi. İran Cumhurbaşkanı görüşmede şu ifadeleri kullandı:
“İç siyaset yaklaşımımız halk merkezlidir. Tüm çabalarımız, vatandaşların haklı taleplerine kulak vermek ve haksız yaptırımlardan kaynaklanan sorunları hafifletmek üzerine yoğunlaşmıştır.
İran’da son dönemde yaşanan olaylarda ABD ve Siyonist rejimin rolü ve doğrudan müdahalesi açık ve nettir. İran halkı, destansı varlığıyla fitne çıkaracak grupların eylemlerine son vermiştir.”
Pezeşkiyan ayrıca ikili ilişkiler hakkında, “İran ve Rusya arasındaki ortak işbirliği projeleri şu anda çok iyi bir düzeyde yürütülmektedir.” dedi.
PUTİN’DEN NET DESTEK
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise Rusya’nın “İran’daki gelişmeleri titizlikle takip ettiğini” belirterek, “İran’da son günlerde yaşananların Turuncu Devrim senaryolarına benzediğini” ifade etti.
Putin sözlerine şöyle devam etti:
“Uzun süreli ve haksız yaptırımların etkisiyle İran’da ekonomik ve sosyal sorunların ortaya çıkabileceğini tamamen anlıyoruz; ancak isyanlar ve karışıklıklar hiçbir şekilde barışçıl ve sivil protesto kavramıyla bağdaşmamaktadır.”
Dış destekli grupların kamu tesislerine, ibadethanelere ve güvenlik güçlerine yönelik saldırılarını kınayan Putin, “Milyonlarca İranlı’nın rejimlerini, liderlerini ve hükümetlerini desteklemek için düzenlediği yürüyüşler, ülkedeki gerçek durumu açıkça ortaya koymaktadır.” dedi.
Rusya’nın, uluslararası platformlarda İran’ın pozisyonunu açıklamak ve gerilimin tırmanmasını önlemek için yürüttüğü diplomatik çabaların sürdüğünü belirten Putin, ikili ilişkilerin daha da genişletilmesinden duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
STRATEJİK İŞBİRLİĞİNE BAĞLILIK TEYİT EDİLDİ
Her iki lider, İran ve bölge üzerindeki gerilimin derhal giderilmesini temel alan ve sorunların yalnızca siyasi ve diplomatik araçlarla çözülmesini destekleyen ortak bir tutumu benimsediklerini kaydetti. Görüşmede ayrıca çeşitli alanlardaki ortak ekonomik projelerin uygulanmasına ve Rusya-İran stratejik ortaklığının güçlendirilmesine yönelik karşılıklı bağlılık teyit edildi.
ALARM DİNMEDİ
Perşembe akşamı ABD’den gelen saldırı sinyallerinin seviyesi düştü; buna karşın Batı Asya’ya doğru bir askeri hareketlilik de söz konusu. Amerikan uçak gemisi saldırı grubu USS Abraham Lincoln, Asya-Pasifik bölgesinden Batı Asya’ya doğru yola çıkarken, çeşitli askeri nakliye uçaklarının da ABD’nin bölgesel üslerine indiği yönünde çok sayıda haber yer aldı.
BÖLGE ÜLKELERİNİN ISRARI
Bu hafta saldırı olasılığı zirveye çıkarken ABD’nin geri adımında, Türkiye, Suudi Arabistan ve Katar gibi ülkelerin Washington’a operasyonu desteklemedikleri ve hava sahalarıyla üslerini kullandırmayacakları yönündeki uyarılarının etkili olduğu belirtiliyor.
NETANYAHU: SAVUNMAYA HAZIR DEĞİLİZ
Ancak en önemli nedenin, hem ABD’nin hem de İsrail’in hazırlıksızlığı olduğu ifade ediliyor. New York Times kaynaklarına göre İsrail Başbakanı Netanyahu, çarşamba gecesi ABD Başkanı Trump’a başvurarak İran’a yönelik her türlü saldırı planının ertelenmesini talep etti.
Netanyahu’nun bu talebinin, olası bir İran füze saldırısına karşı savunma için gerekli olan Arrow-3, Davud Sapanı ve THAAD hava savunma sistemlerine ait füze stoklarının henüz yeterli düzeyde ikmal edilememiş olmasına dayandığı belirtildi.
NYT’ye göre İsrailli ve Arap yetkililer, İran’ın kendi ülkelerine yönelik bir misilleme saldırısı başlatmasından tedirgin. Hatırlanacağı üzere İran, Amerikan askeri güçlerinin bulunduğu komşu ülkeleri uyarmış; bir saldırı durumunda bu üslerin Tahran’ın hedefi haline gelebileceğini bildirmişti.
ajanslar
