New York Times gazetesinin haberine göre Cumhuriyetçi adayların çoğu, seçimlerin Donald Trump’ın performansına ilişkin bir referanduma dönüşmesinden endişe ediyor. Bu nedenle adaylar, onunla aralarına mesafe koymaya çalışıyor.
New York Times gazetesinde yer alan habere göre Amerikalı Cumhuriyetçiler, Kongre ara seçimleri öncesinde oldukça zorlu bir konumda bulunuyor. Zira bir yandan zafer kazanmak için Donald Trump’ın finansal desteğine ve seçmen tabanına ihtiyaç duyarken, diğer yandan Başkan’ın düşük popülaritesinin seçimlerde kendilerine yenilgi getirmesinden korkuyorlar.
Trump geçen hafta Beyaz Saray’ın Gül Bahçesi’ndeki bir davette, Temsilciler Meclisi’ndeki hassas konumda bulunan yaklaşık iki düzine Cumhuriyetçiyi bir araya getirdi ve Kongre’deki Cumhuriyetçi çoğunluğu korumak için bizzat sahaya inme sözü verdi. Kasım ayına kadar “yüzde yüz ve sonuna kadar” bu adayların yanında olacağını belirten Trump, 35 kritik seçim bölgesini ziyaret etmeyi planladığını söyledi.
Popülaritesini Yitiren Trump: Cumhuriyetçilerin Seçim Çıkmazı
Bu adım, Cumhuriyetçilerin önlerindeki seçimlerin Trump’ın icraatları hakkında bir referanduma dönüşmesini engellemeye çalıştığı bir dönemde geliyor. Başkan’ın popülaritesi en düşük seviyelere gerilemiş durumda; gümrük vergisi politikaları, kamu harcamalarındaki kısıntılar ve İran ile girilen savaş da dahil olmak üzere hükümetin bazı kararları, Cumhuriyetçi seçmenin bir kısmı nezdinde bile siyasi maliyet yaratmış bulunuyor.
Bu sırada Trump, Cumhuriyetçilerin seçim kampanyasının merkezinden çekilme niyeti göstermediği gibi, destekçilerinden seçimlerde “oy pusulasında kendisi varmış gibi” hareket etmelerini istedi. Ayrıca bu hafta Dallas’ta düzenlenecek iki günlük Cumhuriyetçi seçim kampanya toplantısına katılacak. Bazı yetkililere göre bu etkinlik, adaylara odaklanmaktan ziyade Trump’ın kişisel konumunu güçlendirme fırsatı sunacak.
Haberde Cumhuriyetçilerin ana sorunlarından birinin Trump’ın geniş finansal kaynakları olduğu vurgulandı. Siyasi komitesinin elinde yaklaşık 1 milyar dolarlık fon bulunmasına rağmen, şimdiye kadar bu paranın çok küçük bir kısmı ara seçimler için harcandı. Trump Cuma günü yaptığı açıklamada, bu kaynakların 400 ila 500 milyon dolarlık kısmını kendi gözünde “layık” olan Cumhuriyetçileri desteklemek için harcamayı planladığını belirtti.
Buna rağmen Cumhuriyetçiler arasındaki endişeler, özellikle Kuzey Carolina ve Georgia gibi kendi aleyhlerine dönebilecek eyaletlerdeki seçim yarışları nedeniyle tırmanıyor. Trump’ın siyasi komitesi şu ana kadar yalnızca Teksas’taki seçim yarışına kayda değer bir yatırım yaptı ve televizyon ile dijital reklamlar için 10 milyon dolar ayırdı.
Trump ile Aralarına Mesafe Koyma Çabası
Bazı ılımlı Cumhuriyetçiler de Trump ile aralarına kısıtlı bir mesafe koymaya çalıştı. Örneğin New York Cumhuriyetçi Temsilcisi Mike Lawler, seçim reklamlarında vergiler konusunda Trump ile yaşadığı anlaşmazlığa değindi. Michigan Temsilcisi Tom Barrett ise Trump’ın İran ile savaş konusundaki yetkilerini sınırlandırma yönünde kullandığı oya vurgu yapan reklamlar yayınladı. Bununla birlikte aynı temsilciler hâlâ Trump’ın seçim programlarına katılıyor ve onun desteğinden faydalanıyor.
Bazı Cumhuriyetçi adaylar da Trump’ın fotoğraflarını veya onun desteğine yapılan atıfları seçim web sitelerinden kaldırdı; bu adım, bağımsız seçmenler karşısında Başkan’dan uzaklaşma çabalarını gösteriyor. Ancak geçmiş tecrübeler bu yaklaşımın her zaman başarı getirmediğini ortaya koyuyor.
Öte yandan Cumhuriyetçi liderler, kampanyanın odağını Demokratların zafer kazanma riskine kaydırmaya çalışıyor. Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, Demokratları sosyalist ve marksist eğilimlerle suçlayarak seçmenlerden Cumhuriyetçileri onların karşısında “makul ve istikrarlı” bir seçenek olarak görmelerini istedi.
Yine de bazı Cumhuriyetçiler, partinin iktidardaki iki yılın ardından seçmenlere sunabileceği yasama başarılarının sınırlı olduğunu düşünüyor. Nebraska Cumhuriyetçi Temsilcisi Don Bacon, Trump’ın düşen popülaritesinin Cumhuriyetçi adayların ayağına “pranga” gibi dolanabileceği uyarısında bulundu. Bacon ayrıca seçmenlerin gümrük vergilerinden, Ukrayna savaşından, ABD müttefikleriyle yaşanan gerilimlerden ve çalkantılı siyasi atmosferden duyduğu memnuniyetsizliğe dikkat çekti.
Haberde özetle, Cumhuriyetçilerin ne Trump’tan tamamen uzaklaşabildikleri ne de seçimlerin onun performansına dair bir referanduma dönüşmesini istedikleri ifade edildi. Analistlere göre, Trump ile Cumhuriyetçi Parti arasında on yıldır süregelen derin siyasi bağların ardından “Trump’ın gölgesinden kaçma” çabası son derece zorlaşmış durumda. Bu durum, önümüzdeki ara seçimlerde Temsilciler Meclisi ve Senato’daki çoğunluğun kaderini doğrudan etkileyebilir.
Seçmenlerin Demokratlara Yönelimi Artıyor
Diğer yandan Gallup Enstitüsü’nün en son verileri, Amerikalıların Demokrat Parti’ye yöneliminin son bir yılda belirgin şekilde arttığını ve partinin şu anda Cumhuriyetçilerin %10 önünde olduğunu gösteriyor; bu fark 2008’den bu yana görülmemiş bir seviyeye işaret ediyor.
Bu değişim, ABD Başkanı Donald Trump’ın popülaritesinin aylardır %40’ın altında kaldığı bir dönemde yaşanıyor. Anketler, Demokratların geçmiş yıllarda yoğun şekilde Trump’a oy veren eyaletlerde bile kritik Senato yarışlarında rekabetçi bir konuma geldiğini gösteriyor.
Elbette Gallup, partiye yönelimin artmasının sandıkta birebir oya dönüşmeyebileceğini vurguluyor; çünkü iki partiden birine yakınlık duyan bağımsız seçmenlerin bile siyasi katılımı ve oy kullanma olasılığı genellikle daha düşük oluyor.
Bu durum 2024 yılında tam tersi bir seyir izlemiş, Cumhuriyetçiler ve partiye eğilimli bağımsızlar Demokratlara karşı hafif bir üstünlük sağlamıştı. Ancak Demokratların mevcut üstünlüğü, Cumhuriyetçilerin son dönemdeki avantajlarından çok daha yüksek ve Joe Biden’ın başkanlığa seçildiği, Demokratların Kongre’nin her iki kanadında da dar bir çoğunluk elde ettiği 2020 seviyesine yaklaşıyor.
