Rasthaber – Fuat İzedi, “Amerikalılar savunma politikası, füze
sorunları, dış politika ve bölgesel konularda İran’dan taviz almak istiyorlar
ve taviz almanın yolunun müzakere masasında olmaktan geçtiğini anladılar” dedi.
Uluslararası ilişkiler uzmanı ve Tahran Üniversitesi öğretim
görevlilerinden Fuat İzedi, İmam Hamanei’nin Çarşamba günü Nükleer Anlaşma
hakkında yaptığı konuşması ve müzakerede bulunanların müzakereyi yıpratma
sürecine dahil etmekten kaçınmalarına değinmesi hakkında şunları yazdı:
‘Müzakerelerin Amerikalılar tarafından yıpratılması ve
onların bunu yapmadaki amacı ve bunun İran İslam Cumhuriyeti için neden zararlı
olduğu konusunda dört nokta var; Birinci neden, diğer tarafın yıpratıcı
müzakere istemesidir, çünkü Amerikalılar Nükleer Anlaşmanın İran için kâğıt
üzerinde bir ayrıcalığa sahip olduğunu ve Obama’nın zamanında bunları pek
uygulamadıklarını düşünüyorlar. Nükleer Anlaşmanın sorunlarından biri, bu
anlaşmayı uygulama konusunda Amerikalıların sözlerinin bir garantisinin
olmamasıdır ve Trump da bu anlaşmadan çıkmıştır.
Artık Biden hükümetinin 2015’te kâğıt üzerinde verdikleri
vaatleri yerine getirme veya bunları ciddi bir şekilde uygulama konusunda
herhangi bir istekleri yoktur; Yıpratıcı müzakereler taahhütlerin yerine
getirilmesini geciktirmeye yardımcı oluyor ve onlar, bizim taviz verecek
noktaya gelmemiz için bir müzakere sürecinden geçmemiz gerektiğini söylüyorlar.
Bir sonraki nokta, Amerikalıların savunma politikası, füze
sorunları, dış politika ve bölgesel konularda İran’dan taviz almak istemeleri
ve taviz almanın yolunun müzakere masasında olmaktan geçtiğini fark
etmeleridir.
Bir sonraki konu ise Biden yönetiminin Kongre’de yaşadığı
sorundur; Bir grup, Nükleer Anlaşmaya geri dönmekten başka seçenek olmadığına
ve Nükleer Anlaşmaya kademeli olarak ve yıpranma döneminde geri dönülmesi
gerektiğine inanıyor.
Dördüncü neden, İran İslam Cumhuriyeti’ndeki seçimler
meselesidir; Biden yönetimindeki bazı Demokratlar seçimi etkilemekle ilgileniyorlar
ve bu çok da karmaşık değildir. Biz de Amerika Birleşik Devletleri’nde bir
seçim olduğunda, İran’a daha az baskı uygulayacak birinin iktidara gelmesini
istedik ve Demokratlar da artık kendilerine daha fazla taviz verecek birinin
iktidara gelmesini istiyorlar ve onlar bu konuda propaganda ve ekonomik
faaliyetlerini kullanacaklar.
Tüm bunlara ek olarak, bir politika oluşturma alanında
birkaç nokta dikkate alınmalıdır;
Birincisi, İran’ın nükleer faaliyetlerini süresiz olarak
sürdürmesi gerektiğidir; Bu hafta, Natanz’daki terör operasyonu, daha öncesinde
Şehit Fahrizade suikastı göz önüne alındığında, bazı reformistler genellikle
nükleer faaliyetlerin önemini anlamak istemiyorlar, ancak diğer taraf nükleer
enerji gücünü biliyor. Ülkenin nükleer faaliyetleri şiddetle ve kısıtlama
olmaksızın hızlandırılmalıdır, geçmişte hükümet söylediği şeyleri ya pratikte
yapmıyor ya da sınırlı bir şekilde yapıyordu.
Bir sonraki nokta, parlamento kararının yine müzakerelerin
yapıldığı ve yıpranmakta olduğu bahanesiyle tekrar ertelenmemesi ve diğer
tarafa üç ay süre verilmemesidir.
Son olarak, İran’ın uzun vadeli müzakerelere hazır olmadığı
gerçeği karşı tarafa anlatılmalı ve daha önce önceki müzakereler için var olan
sürece daha fazla dikkat edilmelidir; Nükleer müzakereleri deneyimledikten
sonra İmam Hamanei tarafından belirlenen kırmızı çizgilerden bazılarında,
“Gücümüz yoktu” denildi; Bu olmamalıydı ve İmam Hamanei’nin konuşmalarında
da gördüm ki bu konular en ufak bir rahatsızlık duyulmadan aynı şekilde
açıklanmalıdır ve eğer karşı tarafın İmam Hamanei’nin emirlerine hazır olmadığı
ortaya çıkarsa, müzakerenin ve yıpratılmış bir müzakerenin bir anlamı
olmayacaktır.’
