yayılmaya ve yaratılışına başlandığı olaya ve güne verilen addır. Dahv,
yaymak/sermek, Arz ise yer anlamındadır.
Gecesini ibadetle geçirmek gündüzünü de oruçlu geçirmenin çokça sevabı
vardır. Dahvu’l-Arz’dan maksat, yayılıp döşenmiş kuru zeminin sudan dışarı
çıkmasıdır. Bazı rivayetlere ve eski İslami kaynaklara göre, yeryüzü ve zemin
ilk önce sularla kaplıydı; sonra (sulardan) kurumuş olan zemin sudan dışarı çıkmıştır.
[1]
Dahvu’l-Arz Gününe Tekabül Eden Olaylar Zilkade ayının yirmi
beşinci günüdür ve o gün oruç tutmak müstahaptır.[2]
Rivayetlerde, bugünde bazı büyük peygamberler hakkında
tarihi olaylar nakledilmiştir. Örneğin ilk semavi rahmetin Hz. Adem (aleyhisselam)
için nazil olması[3]
Hz. Nuh’un (aleyhisselam) gemisinin Cudi Dağı’na oturması[4]
Hz. İbrahim (aleyhisselam) ve Hz. İsa’nın (aleyhisselam)
Zilkade ayının yirmi beşinci gecesi dünyaya gelmesi gibi.[5]
Dahvu’l-Arz Hasan B. Veşşa’dan şöyle rivayet
edilmiştir; Çocukluğumda, Zilkade ayının
25. gecesinde babamla birlikte İmam Rıza aleyhisselam’ın huzurunda akşam yemeği
yedik. İmam aleyhisselam “Bu gecede Hz. İbrahim aleyhisselam ve Hz. İsa aleyhisselam dünyaya gelmiş ve
yeryüzü KABE’nin altından yayılmıştır. O halde bugünün gündüzünde oruç tutarsa
altmış ay oruç tutmuş gibi olur.” Başka bir rivayette de Bugünde İMAM MEHDİ
accelallahu fereceh’in kıyam edeceği geçmektedir. Bu gecenin ibadetinin çokça
sevabı ve gündüzünün çok sevabı vardır.
Dahvu’l-Arz Gecesi ve Gündüzüne ait Ameller
Yılın dört gününden biridir ki; orucu bütün diğer günlerden
fazileti fazladır. Yine rivayette orucunun 70 yıllık oruç sevabına eş değer
olduğu ve bir başkasında ise 70 yılık keffare olduğu beyan buyrulmuştur. Her
kim gecesini ibadetle ve gündüzünü de oruçlu geçirirse ona 100 yıllık ibadet
sevabı yazılır. Bu günü oruçlu geçiren kimse için yer ve gök arasında her ne
varsa amel sahibine bağışlanma diler . Bugünde toplanmanın dua etmenin çokça
fazileti vardır. Bu gün de Oruç, ibadet, Allah’ı zikretmek ve gusletmek dışında
iki önemli amelde rivayet edilmiştir;
1 -*Kum şialarının kitaplarında gelen iki rekat namaz ve bu
namaz, kuşluk vaktinde(güneşin doğmasından bir müddet sonra) kılınır. Her
rekatta “Hamd”dan sonra beş kez “Şems” suresi okunur. Selamdan sonra ise şöyle
zikredilir; La hevla ve la guvvete illa billahil aliyyul azim. Yüce ve büyük
Allahtan başka güç ve kudret yoktur! Sonra dua edip şöyle oku: Ya mugilel
esarati egilni esreti, ya mucibed de’avati ecib da`veti, ya samiel esvati isme`
sevti, verhemni ve tecavez en seyyiati ve ma indi ya zel celali vel ikram. Ey
hataları affeden, benim yanlışlıklarımdan geç! Ey duaları kabul eden, duamı
kabul et! Ey sesleri işiten, sesimi duy, bana merhamet et, benim günah ve
kötülüklerimden ve bendeki çirkinliklerden geç, ey yücelik ve ikram sahibi!
2- Misbah kitabından bu duanın okunmasının müstehap olduğu
söylenmiştir.
Dahvu’l-Arz Duası
اللَّهُمَّ دَاحِيَ الْكَعْبَةِ وَ فَالِقَ الْحَبَّةِ وَ صَارِفَ
اللَّزْبَةِ وَ كَاشِفَ كُلِّ كُرْبَةٍ أَسْأَلُكَ فِي هَذَا الْيَوْمِ مِنْ
أَيَّامِكَ الَّتِي أَعْظَمْتَ حَقَّهَا وَ أَقْدَمْتَ سَبْقَهَا وَ جَعَلْتَهَا
عِنْدَ الْمُؤْمِنِينَ وَدِيعَةً وَ إِلَيْكَ ذَرِيعَةً وَ بِرَحْمَتِكَ
الْوَسِيعَةِ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ عَبْدِكَ الْمُنْتَجَبِ فِي
الْمِيثَاقِ الْقَرِيبِ يَوْمَ التَّلاقِ فَاتِقِ كُلِّ رَتْقٍ وَ دَاعٍ إِلَى كُلِّ
حَقٍّ وَ عَلَى أَهْلِ بَيْتِهِ الْأَطْهَارِ الْهُدَاةِ الْمَنَارِ دَعَائِمِ
الْجَبَّارِ وَ وُلاةِ الْجَنَّةِ وَ النَّارِ وَ أَعْطِنَا فِي يَوْمِنَا هَذَا
مِنْ عَطَائِكَ الْمَخْزُونِ غَيْرَ مَقْطُوعٍ وَ لا مَمْنُوعٍ [مَمْنُونٍ]
تَجْمَعُ لَنَا بِهِ التَّوْبَةَ وَ حُسْنَ الْأَوْبَةِ يَا خَيْرَ مَدْعُوٍّ وَ
أَكْرَمَ مَرْجُوٍّ يَا كَفِيُّ يَا وَفِيُّ يَا مَنْ لُطْفُهُ خَفِيٌّ الْطُفْ
لِي بِلُطْفِكَ وَ أَسْعِدْنِي بِعَفْوِكَ وَ أَيِّدْنِي بِنَصْرِكَ وَ لا
تُنْسِنِي كَرِيمَ ذِكْرِكَ بِوُلاةِ أَمْرِكَ وَ حَفَظَةِ سِرِّكَ وَ احْفَظْنِي
مِنْ شَوَائِبِ الدَّهْرِ إِلَى يَوْمِ الْحَشْرِ وَ النَّشْرِ وَ أَشْهِدْنِي
أَوْلِيَاءَكَ عِنْدَ خُرُوجِ نَفْسِي وَ حُلُولِ رَمْسِي وَ انْقِطَاعِ عَمَلِي
وَ انْقِضَاءِ أَجَلِي اللَّهُمَّ وَ اذْكُرْنِي عَلَى طُولِ الْبِلَى إِذَا حَلَلْتُ
بَيْنَ أَطْبَاقِ الثَّرَى وَ نَسِيَنِيَ النَّاسُونَ مِنَ الْوَرَى وَ
أَحْلِلْنِي دَارَ الْمُقَامَةِ وَ بَوِّئْنِي مَنْزِلَ الْكَرَامَةِ وَ
اجْعَلْنِي مِنْ مُرَافِقِي أَوْلِيَائِكَ وَ أَهْلِ اجْتِبَائِكَ وَ اصْطِفَائِكَ
وَ بَارِكْ لِي فِي لِقَائِكَ وَ ارْزُقْنِي حُسْنَ الْعَمَلِ قَبْلَ حُلُولِ
الْأَجَلِ بَرِيئا مِنَ الزَّلَلِ وَ سُوءِ الْخَطَلِ اللَّهُمَّ وَ أَوْرِدْنِي
حَوْضَ نَبِيِّكَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ اسْقِنِي مِنْهُ
مَشْرَبا رَوِيّا سَائِغا هَنِيئا لا أَظْمَأُ بَعْدَهُ وَ لا أُحَلَّأُ وِرْدَهُ
وَ لا عَنْهُ أُذَادُ وَ اجْعَلْهُ لِي خَيْرَ زَادٍ وَ أَوْفَى مِيعَادٍ يَوْمَ
يَقُومُ الْأَشْهَادُ اللَّهُمَّ وَ الْعَنْ جَبَابِرَةَ الْأَوَّلِينَ وَ
الْآخِرِينَ وَ بِحُقُوقِ [لِحُقُوقِ] أَوْلِيَائِكَ الْمُسْتَأْثِرِينَ
اللَّهُمَّ وَ اقْصِمْ دَعَائِمَهُمْ وَ أَهْلِكْ أَشْيَاعَهُمْ وَ عَامِلَهُمْ وَ
عَجِّلْ مَهَالِكَهُمْ وَ اسْلُبْهُمْ مَمَالِكَهُمْ وَ ضَيِّقْ عَلَيْهِمْ
مَسَالِكَهُمْ وَ الْعَنْ مُسَاهِمَهُمْ وَ مُشَارِكَهُمْ اللَّهُمَّ وَ عَجِّلْ
فَرَجَ أَوْلِيَائِكَ وَ ارْدُدْ عَلَيْهِمْ مَظَالِمَهُمْ وَ أَظْهِرْ بِالْحَقِّ
قَائِمَهُمْ وَ اجْعَلْهُ لِدِينِكَ مُنْتَصِرا وَ بِأَمْرِكَ فِي أَعْدَائِكَ
مُؤْتَمِرا اللَّهُمَّ احْفُفْهُ بِمَلائِكَةِ النَّصْرِ وَ بِمَا أَلْقَيْتَ
إِلَيْهِ مِنَ الْأَمْرِ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ مُنْتَقِما لَكَ حَتَّى تَرْضَى
وَ يَعُودَ دِينُكَ بِهِ وَ عَلَى يَدَيْهِ جَدِيدا غَضّا وَ يَمْحَضَ الْحَقَّ
مَحْضا وَ يَرْفِضَ الْبَاطِلَ رَفْضا اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَيْهِ وَ عَلَى جَمِيعِ
آبَائِهِ وَ اجْعَلْنَا مِنْ صَحْبِهِ وَ أُسْرَتِهِ وَ ابْعَثْنَا فِي كَرَّتِهِ
حَتَّى نَكُونَ فِي زَمَانِهِ مِنْ أَعْوَانِهِ اللَّهُمَّ أَدْرِكْ بِنَا
قِيَامَهُ وَ أَشْهِدْنَا أَيَّامَهُ وَ صَلِّ عَلَيْهِ [عَلَى مُحَمَّدٍ] وَ
ارْدُدْ إِلَيْنَا سَلامَهُ وَ السَّلامُ عَلَيْهِ [عَلَيْهِمْ] وَ رَحْمَةُ
اللَّهِ وَ بَرَكَاتُهُ
Ayrıca bu gün İmam Rıza aleyhisselam’ı Ziyaret etmekte
faziletli amellerdendir.
Kaynakça
Merzuki İsfahani, Kitabu’l-Ezmineti ve’l-Emkine, s. 35.
Tusi, Misbahu’l-Muteheccid, s. 669; en-Nihayet, s. 169. İbn-i Babeveyh, c. 2,
s. 242. Tusi, Misbahu’l-Muteheccid, s. 820. İbn-i Babeveyh, s. 79; c. 2, s. 89;
Tusi, Misbahu’l-Muteheccid, s. 671 ki burada Hz. İbrahim’in (aleyhisselam)
doğum günü Zilhicce ayının ilk günü olarak belirtilmiştir. Mefatihul Cinan ve
*,** www.ehlibeyt-aka.com sitesinden yararlanılmıştır.
ehlibeyttakvimi
