Natanz nükleer tesislerindeki yüzde 60 saflıkta zenginleştirilmiş uranyum
üretiminin Haziran ayındaki yavaşlamanın ardından Kasım ayında yeniden yaklaşık
9 kilograma çıkardığını belirtti.
UAEA’nın açıklamasında, “İran’ın, toplamda iki tesiste,
Kasım ayının sonlarından bu yana, U-235 izotopuyla yüzde 60 saflıkta
zenginleştirilmiş UF6 (uranyum hekzaflorür) üretimini ayda yaklaşık dokuz
kilograma çıkardığı doğrulandı” ifadesine yer verildi.
İran’ın Haziran ayında bu türden zenginleştirmiş uranyum
üretimini ayda 3 kilograma kadar azalttığı anımsatıldı.
Tahran, 22 Kasım’da üretimde değişikliğe gittiği konusunda
UAEK’ya bilgi verdi.
İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin (BMGK)
daimi üyeleri ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa ile Almanya (5+1) arasında
2015’te yaptırımların kaldırılması karşılığında Tahran’ın nükleer
faaliyetlerinin düzenlendiği ve denetim altına alındığı bir anlaşma
imzalanmıştı.
ABD’nin 2018’de anlaşmadan tek taraflı çekilmesinden bir yıl
sonra anlaşmadaki taahhütlerini durduran İran, nükleer bilimci Muhsin Fahrizade
suikastı sonrasında Aralık 2020’de Meclis tarafından çıkarılan yasa kapsamında
ilk olarak Natanz’da Nisan 2021’de yüzde 60 saflıkta uranyum zenginleştirdiğini
duyurmuştu.
Uranyumun yüzde 20 ve üzerinde zenginleştirilmesi, nükleer
bomba elde etmeye imkan sağlayacak yüzde 90 saflıkta parçalanabilir uranyuma
ulaşmak için önemli bir aşama olarak kabul ediliyor.
İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed İslami,
Haziran’da yaptığı açıklamada, yaptırımların kaldırılmasını sağlamak için Batı
ülkelerinin tepkisine yol açan yüksek düzeyde uranyum zenginleştirdiklerini ve
ülkesinin nükleer programının askeri amaçlı olmadığını söylemişti.
ABD Ulusal İstihbarat Direktörlüğü Ofisi tarafından temmuzda
yayımlanan istihbarat değerlendirme raporunda, İran’ın nükleer silah üretimine
yol açacak faaliyetlerini artırmasına rağmen şu ana kadar nükleer silah
üretimine yönelmediği belirtilmişti.
