yönelik uluslararası silah ambargosunun yenilenmesini öngören bir karar
tasarısı sundu.
BM Güvenlik Konseyi’nin 13 yıldır İran’a uyguladığı silah
ambargosu 2015’te imzalanan nükleer anlaşma kapsamında ekim ayında sona eriyor.
Uluslararası yaptırımların yenilenmesini isteyen ABD, BM
Güvenlik Konseyi’ne sunduğu yeni karar tasarısında, İran’a silah ve ilgili
materyallerin satışı, tedariki ve transferinin yasaklanmasını talep ediyor.
Tasarıda; ülkelere, İran’a giden gemilerde ‘yasaklı
malzemeler olduğuna dair makul gerekçeler’ bulunduğu sürece, denetleme çağrısı
da yapılıyor.
BMGK’de bir tasarının kabul edilmesi için 15 üyeden en az
9’unun lehte oy vermesi ve daimi üyeler ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve
Fransa’dan herhangi birinin veto yetkisini kullanmaması gerekiyor.
ABD’nin İran Özel Temsilcisi Brian Hook, BMGK, ekim ayında
sona erecek İran’a yönelik uluslararası silah ambargosunu yenilemezse, nükleer
anlaşmada yer alan ihlal durumunda ABD’nin yaptırımlarının yeniden devreye
sokulması mekanizmasını hayata geçirmekle tehdit etmişti.
Hook, “ABD, diplomasi yoluyla baskı yapacak ve silah
ambargosunun uzatılması için destek arayacak. Biz bir tasarı hazırladık ve BM
Güvenlik Konseyi’nde kabul edilmesini umuyoruz. Rusya ve Çin ‘evet’ oylarıyla
İran’a mezhep savaşları için silah satmak yerine Orta Doğu’daki istikrardan
daha fazla kazanç elde edebilir. Amerikan diplomasisi bir veto ile engellenirse
ABD, silah ambargosunu başka yollarla yenileme hakkını saklı tutacak”
ifadelerini kullanmıştı.
Hook, nükleer anlaşmayı destekleyen 2231 sayılı BM Güvenlik
Konseyi’nin İran’a yönelik birçok BM yaptırımını kaldırdığını ancak
yaptırımların tekrar uygulanmasına imkan tanıyan yasal bir mekanizma (snapback)
da yarattığını hatırlatarak, İran’ın anlaşmayı 10 yıl içinde ihlal etmesi
durumunda yaptırımların yeniden uygulanması mekanizmasının hayata
geçirilebileceğini ve bunun için BM Güvenlik Konseyi’ne ihtiyaç olmadığını
savunmuştu.
