koşulları dünya halkının büyük bir bölümü için zorlaşmıştır. Öyle ki Dünya Gıda
Programı sözcüsü Rusya ve Ukrayna savaşının Dünya Gıda Programı’nın
masraflarına aylık 71 milyon dolar ek masraf yüklediğini duyurdu.
Yayımlanan raporlara göre Batı Asya ve Kuzey Afrika’nın bazı
ülkeleri Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle gıda krizi riski altında kaldılar. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü
(FAO), Rusya-Ukrayna savaşı sonucunda dünya çapında 13 milyon insanın gıda
güvensizliği ile karşı karşıya kalabileceğini tahmin ediyor.
Ukrayna ve Rusya, küresel boyutta buğday ihracatının
yaklaşık yüzde 30’unu, mısır ihracatının yüzde 20’sini ve ayçiçek yağı
ihracatının yüzde 75’ini oluşturan başlıca tarım ürünlerinin üreticileridirler.
Aslında Karadeniz bölgesindeki bu ülkeler bu temel maddeler üretiminde çok
belirleyici rol oynamaktadırlar. Ancak
mevcutta, devam eden savaş bu durumu gölgelemiş ve gıda arzına ilişkin
endişeleri arttırmıştır.
Dünya Gıda Programı direktörü Martin Frick bu hususta şöyle
diyor: “Bu, dünyanın tahammül edemeyeceği ve bir gıda kriziyle karşı
karşıya kalacağı bir savaştır. Dünyada 400 milyon insanın temel gıda ihtiyacını
karşılayan 40 milyonluk bir ülkenin şimdi gıda yardımına muhtaç. Ukrayna
önümüzdeki günlerde buğday ekmezse, dünya bir gıda kriziyle karşı karşıya
kalacak.”
Bu kriz, özellikle Afrika ülkeleri başta olmak üzere daha yoksul
ülkeler için artan gıda, yakıt ve ulaşım masrafları nedeniyle çok daha belirgin
olacaktır, çünkü gıda ve enerji, dünyadaki zayıf ülkelerin tüketici sepetinde
iki önemli metadır, bu nedenle en fazla zarar yoksul ülkeler ve bu ülkelerde
yaşayan insanlara gelecektir.
Yayınlanan raporlara
göre, 35 Afrika ülkesi Karadeniz bölgesinden gıda ithalatına bağımlı durumda ve
ihtiyaçlarının karşılanmasında Rusya ve Ukrayna önemli role sahip, dolayısıyla
bu durum bu ülkelerin gıda güvenliğini büyük ölçüde etkileyecek. Bu koşullarda
Yemen gibi savaşın parçaladığı ülkeler de daha ciddi bir gıda kriziyle karşı
karşıya kalacak.
BM Dünya Gıda Programı direktörü David Beazley, Yemen’deki
duruma işaretle, “Ülkede sekiz milyon insan gıda paylarında yüzde 50’lik
bir düşüşle karşı karşıya. Biz de sıfır azığa doğru gidiyoruz” dedi.
Bu koşullar altında Batılı ülkelerin, Ukrayna’yı her türlü
silahla donatarak desteklemesi ve Rusya’ya da ağır yaptırımlar uygulayarak
savaşı kışkırtmasıyla bu krizin oluşmasında daha etkin rol oynaması, krizi daha
da derinleştirmektedirler.
Rusya’nın Birleşmiş Milletler’deki daimi temsilcisi Vasily
Nebenzia, dünyadaki ciddi gıda krizinin gerçek nedenlerinin Rusya’nın eylemleri
değil, Batı’nın Rusya’ya yönelik yaptırımlarını kontrolsüz arttırması olduğunu
söyledi.
Bu konunun bir diğer boyutu da şu anda Batılı ülkelerin
istifçilik yapmasıdır. Bu nedenle Dünya Ticaret Örgütü Genel Müdürü
“Negozi Akenjo Iweala” gıda üreten ülkeleri, temel malları istifleme
konusunda uyardı ve bunun çok önemli ve hassas olduğunu söyledi. Covid-19’un
neden olduğu salgın deneyimini tekrarlamaktan sakınılması gerektiğini
hatırlattı ve bu dönemde çok miktarda
aşı biriktiren zengin ülkelerden bahsetti.
Halihazırda buğday, tahıl gibi temel gıda maddelerinin
fiyatları en yüksek seviyeye ulaştı, öyle görünüyor ki bu eğilim ve süreç devam
ederse uluslararası kuruluşların yetkililerinin bu savaşın küresel etkisi
konusunda uyarıları da artacaktır. Sonuçta dünyanın zayıf ülkeleri başta olmak
üzere tüm ülkeler için durum daha da zor ve çekilmez hale gelecektir.
ParsToday
