Dünya liderleri ABD ve İran arasındaki anlaşmayı memnuniyetle karşılayarak mesajlar verdi.
Türkiye
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, sosyal hesabından yaptığı paylaşımda, ABD ve İran arasında varılan mutabakatı, bölgede sulh-u sükunun hakim kılınması adına önemli bir gelişme olarak gördüğünü ve memnuniyetle karşıladığını belirtti.
Tüm dünyanın uzun süredir ihtiyaç duyduğu bu haberin bölgede kalıcı huzur ve güven ortamının tesisine vesile olmasını yürekten temenni ettiğini kaydeden Erdoğan, şu değerlendirmelerde bulundu:
“İmzaların atılacağı güne kadarki süreçte gerilimi tırmandıracak söylem, tahrik ve eylemlerden kaçınılması ve olası sabotajlara karşı dikkatli olunması gerektiğinin altını önemle çiziyorum. Bu neticenin alınmasında ABD ve İran liderlikleri başta olmak üzere müstesna ara buluculuk gayretleri için Pakistan’a teşekkür ediyorum. Ayrıca Katar ve Suudi Arabistan’ın diplomatik girişimlere sağladıkları desteği takdirle karşıladığımı ifade etmek istiyorum. Türkiye olarak bölgemizde barışın, istikrarın ve huzurun tesisine yönelik her türlü çabayı desteklemeye, diplomasi ve uluslararası hukuk temelinde kalıcı çözümlere katkı sunmaya devam edeceğiz.”
BM Genel Sekreteri Guterres
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, ABD ile İran arasında varılan barış anlaşmasından dolayı memnuniyetini ifade etti.
BM Genel Sekreter Sözcülüğü ofisinden yazılı açıklama yapıldı.
Açıklamada, “Genel Sekreter, ABD ve İran’ın derhal ve kalıcı bir ateşkes, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve daha fazla müzakere için bir çerçeve sağlayan bir barış anlaşması üzerinde mutabakata vardıklarını duyurmaktan memnuniyet duyar.” ifadelerine yer verildi.
Bunun, çatışmanın barışçıl çözümü yolunda kritik bir adım olduğu belirtilen açıklamada, “Genel Sekreter, barış anlaşmasına yol açan müzakereleri desteklemede Pakistan, Katar, Mısır, Suudi Arabistan, Türkiye ve diğer bölgesel ülkelerin oynadığı yapıcı rol için derin takdirini ifade eder.” denildi
İngiltere
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ABD ile İran arasında bir barış anlaşmasına varılmasından memnuniyet duyduğunu belirterek, artık Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına ve açık kalmasına odaklanmak gerektiğini ifade etti.
Starmer, ABD ile İran arasında bir barış anlaşmasına varılmasıyla ilgili yaptığı yazılı açıklamada, “ABD ile İran arasında bugün bir anlaşmaya varılmasını memnuniyetle karşılıyorum. Bu, savaşı bitirmeye, bölgesel istikrarı sağlamaya ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmaya doğru atılmış çok önemli bir adımdır.” ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın yanı sıra Pakistan ve Umman gibi ara bulucular ve çözüme katkı sağlayan tüm tarafları tebrik eden Starmer, “Uzun süredir tansiyonun düşmesi çağrısı yapıyoruz. Bu, bizim görmek istediğimiz bir gelişmedir. Artık Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve kalıcı olarak tamamen açık kalmasını sağlamak amacıyla mutabakat zaptının tam olarak uygulanmasına ve nükleer anlaşmanın ayrıntılı unsurlarının nihai hale getirilmesine odaklanmak gerekiyor.” değerlendirmesini yaptı.
Starmer, teknik görüşmelere her türlü desteği vermeye hazır olduklarını vurgulayarak, “Bizim önceliğimiz kalıcı ve güvenilir bir barışın sağlanmasıdır. Buna destek vermek için uluslararası ortaklarımızla birlikte çalışacağız.” ifadesini kullandı.
Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer özgürlüğünün hemen sağlanması gerektiğini kaydeden Starmer, buradaki gemi geçişlerinde yaşanan sorunların aylardır İngiltere ve dünyadaki insanları ekonomik olarak etkilediğine dikkati çekti.
Starmer, geçişlerin güvenliği için Fransa’yla birlikte bir süredir uluslararası bir görev gücü oluşturma çabalarına liderlik ettiklerini de hatırlatarak Hürmüz Boğazı’nda görev yapmaya da talep gelirse hazır olduklarını vurguladı.
İran’ın nükleer programıyla ilgili verdiği taahhütleri eksiksiz şekilde uygulamasının önemli olduğunun altını çizen Starmer, “İngiltere’nin uzun süredir değişmeyen kararlı tutumu, İran’ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmamasının gerektiği yönündedir.” açıklamasında bulundu.
Katar
Katar, ABD ile İran arasında iki ülke arasındaki ihtilaflı konuların çözümüne yönelik mutabakat zaptı üzerinde anlaşmaya varılmasını memnuniyetle karşıladığını bildirdi.
Katar Dışişleri Bakanlığının ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yapılan açıklamada, ABD ile İran arasında iki ülke arasındaki çözüme kavuşturulamayan meselelerin ele alınmasına ilişkin mutabakat zaptı üzerinde anlaşmaya varılmasının memnuniyetle karşılandığı belirtildi.
Açıklamada, özellikle Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer serbestisinin güvence altına alınmasını da içeren mutabakatın, kalıcı barışın güçlendirilmesi ve bölgesel ile küresel ekonomik büyümenin desteklenmesi açısından önemli bir adım olduğu ifade edildi.
Katar’ın, ABD ve İran’ın anlaşmazlıkların müzakere ve barışçıl yollarla çözülmesi yönündeki iradesini takdir ettiği belirtilen açıklamada, tarafların yanı sıra gerilimin azaltılması ve görüşlerin yakınlaştırılması amacıyla çaba gösteren Pakistan ile diğer bölgesel ve uluslararası aktörlerin katkılarının da takdirle karşılandığı kaydedildi.
Açıklamada, Katar’ın bölgesel güvenlik ve istikrarın güçlendirilmesine yönelik tüm girişimlere desteğini sürdüreceği vurgulanarak, uluslararası hukuk ve iyi komşuluk ilkeleri çerçevesinde diyalog ve barışçıl yöntemlerle kalıcı çözümlere ulaşılmasının önemine dikkat çekildi.
Katar, söz konusu mutabakatın bölgede işbirliği, kalkınma ve refah için yeni fırsatlar oluşturacağını ve bölge halklarının ortak çıkarlarına hizmet edeceğini belirtti.
Avustralya
Avustralya Başbakanı ve Dışişleri Bakanı, ortak bir açıklamada ABD ile İran arasındaki anlaşmayı memnuniyetle karşıladıklarını duyurdu.
Açıklamada, Avustralya’nın sürekli olarak gerilimin azaltılması ve çatışmaların sona erdirilmesi çağrısında bulunduğu, bunun Lübnan dahil olmak üzere tüm bölgeyi kapsadığı ifade edildi.
Ayrıca, Washington ile Tahran arasındaki anlaşmanın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik adımlar içermesinden memnuniyet duyulduğu belirtildi.
Japonya
Japonya Başbakanı, ABD ile İran arasında düşmanlıkların sona erdirilmesi amacıyla varılan mutabakatı memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.
Fransa
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İran ile ABD arasında diplomatik çabalar sonucu varılan anlaşmayı memnuniyetle karşıladıklarını açıkladı.
Macron, bu anlaşmanın eksiksiz şekilde uygulanmasının önemine dikkat çekerek, Hürmüz Boğazı’nın derhal yeniden açılmasının ve deniz trafiğinin herhangi bir kısıtlama olmadan yeniden başlamasının bölgesel istikrar ve küresel ekonomi açısından kritik olduğunu vurguladı.
Macron ayrıca, bu anlaşmanın Orta Doğu’da barış ve güvenliğin güçlendirilmesine yönelik daha geniş kapsamlı müzakerelere zemin hazırlayabileceğini ifade etti ve Fransa’nın, ortaklarıyla birlikte bu süreçte rol üstlenmeye hazır olduğunu belirtti.
İspanya
İspanya Dışişleri Bakanı, İran ile ABD arasındaki anlaşmayı memnuniyetle karşıladıklarını ve bu süreçte arabuluculuk yapan tarafların çabalarını takdir ettiklerini vurguladı.
Bakan ayrıca, Hürmüz Boğazı’nda gemilerin serbest dolaşımı ve güvenliğinin iki önemli konu olduğunu belirtti.
İspanyol Bakan, diyalog ve müzakere yoluyla taraflar arasındaki sorunların çözülebileceğini ve Lübnan dahil olmak üzere ateşkesin güvence altına alınabileceğini ifade etti.
