Libya Siyasi Diyalog Forumu (LSDF) üyelerinin oylaması sonucunda, 24 Aralık
2021’de yapılması planlanan seçimlere kadar Libya’yı yönetecek geçici yürütme
otoritesi belirlendi.
Libya’nın farklı kesimleri ve coğrafi bölgelerini temsil
eden 74 üyenin katıldığı oylama sonucunda, Başkanlık Konseyi Başkanlığına
Muhammed Menfi, Başbakanlığa da Abdulhamid Dibeybe seçildi.
BM Libya Destek Misyonu (UNSMIL) Temsilcisi Stephanie
Williams, oylama öncesi yaptığı konuşmada, geçiş döneminde görev yapacak yeni
yürütme otoritesinin adaylarının 24 Aralık’ta ülkeyi seçimlere götürmeyi
taahhüt ettiklerini söyledi.
Liste yöntemine göre yapılan oylamada, Menfi ve Dibeybe’nin
yanı sıra Başkanlık Konseyi yardımcıları olarak Musa el-Koni ve Abdullah
el-Lafi’nin bulunduğu liste, 74 üyeden 39’unun oyunu aldı.
Akile Salih, Fethi Başağa, Usame Cuveyli ile Abdulmecid
Seyfunnasr’dan oluşan ve ikinci tura kalan diğer liste ise 34 oyda kaldı. LSDF
üyelerinden biri oy kullanmadı.
LSDF’nin belirlediği liste yöntemine göre, dört listenin
yarıştığı ilk turda kazanmak için oyların yüzde 60’ını almak gerekiyordu. Ancak
birinci turda listelerden hiçbiri bu oyu yakalayamadığı için en yüksek oyu alan
iki liste ikinci tura kalmıştı. İkinci turda salt çoğunluk seçimi kazanmak için
yeterli sayıldı.
Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed el-Menfi
Libya’nın doğusunu temsil etmek adına seçimlere katılan ve
geçici yönetimin Başkanlığına seçilen Muhammed el-Menfi, Tobruk kenti doğumlu.
Le Havre Üniversitesi Makina Mühendisliğinde 2007’de yüksek
lisans, 2011’de doktora eğitimini tamamlayan Menfi, devrim sonrasında kurulan
yasama organı Libya Milli Genel Kongresinde üyelik yaptı. Menfi’nin Libya’da
2015 sonrasında kurulan Libya Devlet Yüksek Konseyinde üyelik görevi devam
ediyor.
Muhammed el-Menfi, Aralık 2018-Aralık 2019 döneminde Libya’nın
Yunanistan Büyükelçisi olarak görev yaptı. Türkiye ile Libya arasında 27 Kasım
2019’da imzalanan deniz yetki alanlarının sınırlandırılmasına dair mutabakat
muhtırasına karşı beyanat vermesi istenen Menfi, basında çıkan haberlere göre
bu talebi reddettiği için Yunanistan tarafından sınır dışı edilmesiyle gündeme
geldi.
Başbakan Abdulhamid Dibeybe
Misrata kentinde 1958’de dünyaya gelen Dibeybe, ülke içinde
nüfuzlu bir iş adamı sayılıyor.
Dibeybe’nin ülkenin batısındaki aşiretlerin desteğini aldığı
ve Libya Başmüftülüğüne yakın olduğu aktarılıyor.
Libya’nın en büyük inşaat firması olarak tanımlan Libya
Yatırım ve Geliştirme Holding Şirketinin (LIDCO) 2006’dan bugüne başkanlığını
yürüten Dibeybe, Libya’nın önde gelen futbol kulübü Etihad’ın da başkanlığını
yapıyor.
Dibeybe’nin lisans ve yüksek lisans eğitimini Kanada’da
mühendislik alanında tamamladığı ve çocuklarının aynı zamanda Kanada vatandaşı
olduğu ifade ediliyor.
Başkanlık Konseyi üyeleri
Başkanlık Konseyine güneydeki Fizan bölgesini temsilen seçilen
Libyalı siyasetçi ve diplomat Musa el-Koni, Libya’nın Tuareg kabilesinin
liderlerinden biri olarak tanınıyor.
Çocukluk ve gençlik yıllarını Ubari, Sebha şehirlerinde
geçiren, ardından başkent Trablus’ta yaşayan Koni, 2005’ten 2011 iç savaşına
kadar Mali’de Libya Başkonsolosu olarak görev yaptı.
Mali’deki görevi esnasında Libya lideri Muammer Kaddafi’nin,
rejimi devirmeyi amaçlayan halk devrimine karşı Tuareg aşiretleriyle
görüşmesini ve Tuaregleri silahlandırmasını istemesinin ardından görevinden
istifa etti.
Libya devriminin ardından 2014’teki seçimler sonucunda
Temsilciler Meclisinin üyesi olan Koni, 2016’da Başkanlık Konseyi üyeliğine
seçildi.
Koni, 2016’dan itibaren Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti
Başkanlık Konseyi’nin güney bölgesi temsilcisi ve Başkan Yardımcısı olarak
görev yaptı, 2 Ocak 2017’de Başkanlık Konseyi’nin Libyalıların beklentilerine
cevap veremediği gerekçesiyle Konseyden istifa etti.
Başkanlık Konseyi Üyesi Abdullah Hüseyin el-Lafi ise ülkenin
batısındaki Zaviye kentini temsilen Konseyde yer aldı.
Lafi’nin Libya Temsilciler Meclisi Ekonomi, Ticaret ve
Yatırım Komitesi üyeliği yaptığı belirtiliyor.
Libya’yı seçimlere taşımak için BM girişimi LSDF
UNSMIL tarafından, Libya’nın farklı kesimleri ve coğrafi
bölgelerini temsilen seçilen 75 kişinin yürüttüğü (biri hayatını kaybetti)
Libya Siyasi Diyalog Forumu’nun oturumlarına, UNSMIL Temsilcisi ve BM Genel
Sekreteri Libya Özel Temsilci Vekili Stephanie Williams liderlik ediyor.
LSDF’nin en önemli hedeflerinden biri, Libya krizinin siyasi
çözümü için ülkeyi Başkanlık ve Parlamento seçimlerine götürerek Libyalıların
oylarıyla ülkede yeni bir yönetim seçilmesini sağlamaktı.
Forum kapsamında seçilen yürütme otoritesi, devlet
kurumlarını birleştirmek ve ilan edilen tarihte ülkeyi seçimlere hazırlamakla
görevlendirilmesi planlandı.
Başkanlık Konseyi ve Ulusal Birlik Hükümetinin görev ve
yetkileri
Başkanlık Konseyinin yetkilerinin başında Libya Ordusu
Başkomutanlığını üstlenmek ve ordunun üst düzey mensuplarını ve İstihbarat
Kurumunun başkanını atamak geliyor.
Konseyin ayrıca, Libya’daki yabancı ülke misyon
temsilcilikleri ve temsilcilerini akredite etmek, Temsilciler Meclisi, Milli
Savunma ve Güvenlik Konseyine danışmak şartıyla olağanüstü hal ilan etmek,
savaş ve barış kararı almak gibi yetkileri bulunuyor.
Ancak bu sisteme göre, Cumhurbaşkanına benzer konumundaki
Başkanlık Konseyi Başkanı, karar alma süreçlerinde tek başına yetkili olamıyor.
Tüm kararların, başkan dahil Başkanlık Konseyinin üç üyesinin oy birliği ile
alınması gerekiyor. Bu kurala aykırı olarak alınan tüm kararlar hükümsüz
sayılıyor.
Başbakanın yetkileri ise Konseyin çalışmalarını denetlemek,
toplantılarına başkanlık etmek, toplantı tutanaklarına göre kararnamelerini
imzalamak ve dış ilişkilerde devleti temsil etmekle sınırlı tutuluyor.
Devletin yüksek idari organı olan Ulusal Birlik Hükümetinin
(başbakan) yetki ve sorumlulukları arasında ise seçimlerin planlanan tarihlere
göre yapılmasını sağlamak, seçimlere kadar olan geçiş sürecini sonlandırmak,
bunu yerine getirmek için gerekli yasa tasarılarını hazırlamak, bakanları
görevlendirmek ve Bakanlar Kurulunun aldığı kararları onaylamak bulunuyor.
