Rusya ve Ukrayna taraflarının yanı sıra, Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan ve BM
Genel Sekreteri Guterres’in katılımıyla imza töreni düzenlendi. Rusya ve
Ukrayna tarafları, ayrı metinlere imza attı.
Tahıl Sevkiyatı Anlaşması imza töreni, Rusya ve Ukrayna
tarafları, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Birleşmiş Milletler
(BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres’in katılımıyla Dolmabahçe Ofisi’nde
düzenlendi.
Tahılın dünya pazarlarına ulaşmasının önünü açacak anlaşmada
Rusya’yı temsilen Savunma Bakanı Sergey Şoygu imza attı.
Ukrayna tarafının imzası ise Aleksandr Kurbakov tarafından
atıldı.
Türkiye Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar ise her iki metni
de imzaladı.
BM Genel Sekreteri Guterres: Karadeniz’de bir umut ışığı
var
BM Genel Sekreteri Guterres, törenin başında “Rusya ve
Ukrayna temsilcilerine hitaben söylüyorum. Böyle bir girişimin yolunu açtınız.
İnsanlığın faydası herkes için önemli. Bu anlaşma aslında Dünya için
imzalanıyor. Küresel gıda fiyatları rekor seviyelere vardı. Kalkınmakta olan
ülkelere bir fırsat sunacak” açıklamasını yaptı.
Guterres şöyle devam etti:
“Bugün Karadeniz’de bir umut ışığı var. Bir olasılık
ışığı var. Bir çare ışığı var. Dünyanın buna her zamankinden fazla ihtiyacı
var. Türkiye Cumhuriyeti, Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bu sürecin
her aşaması sizin ısrarlı yaklaşımınız sayesinde oldu. Çok teşekkür ederim.
Rusya Federasyonu ve Ukrayna temsilcileri, sizler böyle bir girişimin yolunu
açtınız. Bu arada bu görüşmelerde insanlığın faydası herkes için önemliydi.
Burada dünyanın her kesimine odaklandı. Bu anlaşma aslında bütün dünya için
imzalanıyor. Küresel gıda arzının üstesinden gelebilmek için dünyanın buna her
zamandan fazla ihtiyacı var. Karadeniz’deki bu umut ışığı çok parlak. Bu
çalkantılı zamanlarda böyle bir umut ışığı, insanların çektiği sorunların sona
ermesini sağlasın.”
Guterres’in ardından, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan
konuşma yaptı.
”Tüm dünyayı uzun bir süredir meşgul eden bir sorunun
çözümüne dahil olmanın haklı gururunu yaşıyoruz” diyen Erdoğan, “Bu
adımla sıcak hava dalgası ve kuraklığının yaratabileceği sorunlarda ortaya
çıkabilecek fiyat artışını dizginleyecektir. Açlık tehlikesinin önüne
geçilmesine katkıda bulunuyoruz” yorumunu yaptı.
Bununla birlikte, Cumhurbaşkanı Erdoğan, sorunun çözümü için
Türkiye’nin yoğun mesai yaptığına dikkat çekti.
Erdoğan, “Elbette tek bir adımla buraya gelmedik. Yoğun
mesailer yaptık. Önümüzdeki günlerde başlayacak gemi trafiği ile Karadeniz’den
dünyanın pek çok noktasına nefes borusu sağlamış olacağız. Tüm süreçler
üzerindeki mutabakat tesis edildi” dedi.
Erdoğan, Ukrayna limanlarındaki denetimin, İstanbul’da kurulacak
müşterek koordinasyon merkezi tarafından gerçekleştirileceğini sözlerine
ekledi.
Erdoğan, “Adil bir barışın kaybedeni olmaz. Savaş
sadece tarafları değil, tüm dünyayı etkiliyor. Medeniyet anlayışının bizim
üzerimize yüklediği gereklilikleri yerine getirmeye devam edeceğiz” diyerek
sözlerini sonlandırdı.
‘Koordinasyon merkezinde gemilerin ve limanların
kayıtları tutulacak’
Bu sırada, Rusya ve Ukrayna’nın İstanbul’da Türkiye ve
Birleşmiş Milletler ile tahıl konusunda ayrı ayrı imzaladıkları anlaşmalar
konusunda bilgisi olan Birleşmiş Milletler’den bir kaynak, RIA Novosti haber
ajansına konuştu.
Söz konusu kaynak, anlaşmaların izlenmesi için İstanbul’da
oluşturulacak koordinasyon merkezinde, tahıl gemilerinin ve gemilere tahıl
yüklenen limanların kayıtlarının tutulacağı ve gemilerin Karadeniz’den
geçişlerinin bu merkez tarafından izleneceğini belirtti.
İstanbul’daki koordinasyon merkezinde yer alacak
temsilcilerin hepsinin üst düzey yetkili seviyesinde olacaklarını belirten
kaynak, merkezde yer alacak personelin sayısına dair ise daha sonra uzlaşmaya
varılacağını kaydetti.
Kaynak ayrıca, Rusya ile Birleşmiş Milletler’in, gıda
ürünleri ve gübrenin sevkiyatı konusunda karşılıklı bilgi paylaşımı yapılması
için bir mekanizma oluşturacaklarını ifade etti.
Öte yandan, imza törenine Rus iş insanı Roman Abramoviç de
katıldı.
