İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla
İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’a ‘sosyal ağ sağlayıcı’
şeklinde yeni bir tanımlama getiriliyor.
Teklifle, İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi
ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’a
‘sosyal ağ sağlayıcı’ şeklinde yeni bir tanımlama getiriliyor.
Bu kapsamda kullanıcıların internet ortamında sosyal
etkileşim amacıyla metin, görüntü, ses, konum gibi içerikleri oluşturmalarına, görüntülemelerine
veya paylaşmalarına imkan sağlayan gerçek veya tüzel kişiler, sosyal ağ
sağlayıcı olarak tanımlanacak.
İdari para cezaları, muhatabın yurt dışında bulunması
halinde Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından doğrudan
doğruya muhataba, internet sayfalarındaki iletişim araçları, alan adı, IP
adresi ve benzeri kaynaklarla elde edilen bilgiler üzerinden elektronik posta
veya diğer iletişim araçlarıyla da bildirilebilecek.
Bu bildirim, Tebligat Kanunu’na göre yapılan tebligat
hükmünde olacak. Bu bildirimin yapıldığı tarihi izleyen 5. günün sonunda
tebligat yapılmış sayılacak.
Teklifle, yükümlülüğünü yerine getirmeyen yer
sağlayıcılarına, caydırıcılığın sağlanması için verilecek idari para cezası
artırılacak. Bu kapsamda yer sağlayıcılık bildiriminde bulunmayan veya
yükümlülüklerini yerine getirmeyen yer sağlayıcı hakkında, 10 bin liradan 100
bin liraya kadar verilebilen idari para cezası, 1 milyon liradan 10 milyon
liraya kadar artırılacak.
Düzenlemeyle, suç oluşturan kısmi içeriğin çıkarılmasının
mümkün olduğu durumlarda, erişimin engellenmesi kararı yerine içeriğin
çıkarılması kararının verilmesi imkanı sağlanarak, aynı internet sitesinde yer
alan ve suç oluşturmayan içerikler yönünden ifade ve haber alma özgürlüğü daha
da güvenceli hale getirilecek.
İçeriğin çıkarılması kararları, erişim sağlayıcılar
tarafından değil içerik ve yer sağlayıcılarca yerine getirilebileceği için bu
kararlar, içerik ve yer sağlayıcılarına bildirilerek gereğinin yerine
getirilmesi istenecek.
Kişilik hakları için etkin koruma
Kişilik haklarının ihlal edilmesi halinde İnternet Ortamında
Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’un, erişimin engellenmesi kararı verilmesini
düzenleyen hükmü yönünden de içeriğin çıkarılması kararı verilebilecek.
Erişim Sağlayıcıları Birliği tarafından ilgili içerik ve yer
sağlayıcılar ile erişim sağlayıcıya gönderilen içeriğin çıkarılması veya
erişimin engellenmesi kararının gereği en geç 4 saat içinde ilgili içerik ve
yer sağlayıcılar ile erişim sağlayıcı tarafından yerine getirilecek.
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik
hakları ihlal edilenlerin talep etmesi durumunda hakim tarafından, başvuranın
adının, ihlale konu internet adresleriyle ilişkilendirilmemesine karar
verilebilecek. Kararda, Erişim Sağlayıcıları Birliği tarafından hangi arama
motorlarına bildirim yapılacağı da yer alacak.
Böylece arama motorları tarafından başvurucunun adı ile
ihlale konu içeriğin ilişkilendirilmemesi sağlanarak kişilik haklarının daha
etkin korunması sağlanacak.
Yeni hukuki yükümlülükler
Teklife göre, Türkiye’den günlük erişimi 1 milyondan fazla
olan yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcı, en az 1 kişiyi Türkiye’de temsilci
olarak belirleyecek. Bu kişinin iletişim bilgilerine kolayca görülebilecek ve
doğrudan erişilebilecek şekilde internet sitesinde yer verilecek.
Sosyal ağ sağlayıcı bu kişinin kimlik ve iletişim
bilgilerini BTK’ya bildirecek. Temsilcinin gerçek kişi olması halinde Türk
vatandaşı olması zorunlu olacak.
Temsilci belirleme ve bildirme yükümlülüğünü yerine
getirmeyen sosyal ağ sağlayıcıya, BTK tarafından bildirimde bulunulacak.
Bildirimden itibaren 30 gün içinde bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde
sosyal ağ sağlayıcıya BTK Başkanı tarafından 10 milyon lira idari para cezası
verilecek.
Verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren 30 gün
içinde bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde 30 milyon lira daha idari
para cezası verilecek.
Reklam yasağı ve internet bant genişliğinin daraltılması
İkinci kez verilen idari para cezasının tebliğinden itibaren
30 gün içinde bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı
tarafından Türkiye’de mukim vergi mükellefi olan gerçek ve tüzel kişilerin
ilgili sosyal ağ sağlayıcısına yeni reklam vermesi yasaklanacak. Bu kapsamda
yeni sözleşme kurulamayacak ve buna ilişkin para transferi yapılamayacak.
Reklam yasağı kararının verildiği tarihten itibaren 3 ay
içinde bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, sosyal ağ
sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 50 oranında daraltılması
için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.
Başvurunun kabulüne ilişkin hakim kararının uygulanmasından
itibaren 30 gün içinde söz konusu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK
Başkanı, sosyal ağ sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 90
oranına kadar daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.
Hakim ikinci başvuru üzerine vereceği kararında, yüzde
50’den düşük olmamak kaydıyla, sunulan hizmetin niteliğini de dikkate alarak
daha düşük bir oran belirleyebilecek. Bu kararlara karşı BTK Başkanınca itiraz
yoluna gidilebilecek.
Hakim tarafından verilen kararlar erişim sağlayıcılara
bildirilmek üzere BTK’ye gönderilecek. Kararların gereği, bildirimden itibaren
derhal ve en geç 4 saat içinde erişim sağlayıcıları tarafından yerine
getirilecek.
Temsilci belirleme ve bildirme yükümlülüğünün yerine
getirilmesi halinde, verilen idari para cezalarının dörtte biri tahsil
edilecek, reklam yasağı kaldırılacak ve hakim kararları kendiliğinden hükümsüz
kalacak.
İnternet trafiği bant genişliğine yapılan müdahalenin sona
erdirilmesi için erişim sağlayıcılara BTK tarafından bildirim yapılacak.
48 saat içinde cevap zorunluluğu
Sosyal ağ sağlayıcı, ‘içeriğin yayından çıkarılması ve
erişimin engellenmesi’ ile ‘özel hayatın gizliliği nedeniyle içeriğe erişimin
engellenmesi’ni gerektirecek içeriklere yönelik kişiler tarafından yapılacak
başvurulara, başvurudan itibaren en geç 48 saat içinde olumlu ya da olumsuz
cevap vermekle yükümlü olacak. Olumsuz cevaplar gerekçeli olarak verilecek.
Sosyal ağ sağlayıcı, kendisine bildirilen içeriğin çıkarılması
veya erişimin engellenmesi kararlarını uygulayacak. Ayrıca ‘içeriğin yayından
çıkarılması ve erişimin engellenmesi’ ile ‘özel hayatın gizliliği nedeniyle
içeriğe erişimin engellenmesi’ başvurularına ilişkin istatistiksel ve kategorik
bilgileri içeren Türkçe raporları 6 aylık dönemlerle BTK’ye bildirecek.
Sosyal ağ sağlayıcı, Türkiye’deki kullanıcıların verilerini
Türkiye’de barındırma yönünde gerekli tedbirleri alacak.
BTK Başkanı tarafından, sosyal ağ sağlayıcıya ‘içeriğin
yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi’ ile ‘özel hayatın gizliliği
nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi’ başvurusuna 48 saat içinde cevap
vermemesi halinde 5 milyon lira, içeriğin çıkarılması veya erişimin
engellenmesi kararlarını uygulamaması halinde ise 10 milyon lira idari para
cezası verilecek.
Sosyal ağ sağlayıcılar hakkında ‘erişimin engellenmesi
kararı ve yerine getirilmesi’ ile ‘gecikmesinde sakınca bulunan hallerde
içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi’ kapsamında verilecek idari
para cezaları 1 milyon lira, ‘erişimin engellenmesi kararı ve yerine
getirilmesi’ ile ‘içeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi’
kapsamında verilecek adli para cezaları ise 50 bin gün olarak verilecek. Söz
konusu ihlallerin 1 yıl içinde her bir tekrarında cezalar bir kat artırılarak
uygulanacak.
Sosyal ağ sağlayıcılara 3 aylık süre
Hukuka aykırılığı hakim veya mahkeme kararı ile tespit
edilen içeriğin sosyal ağ sağlayıcıya bildirilmesi durumunda, bildirime rağmen
24 saat içinde içeriği çıkarmayan veya erişimi engellemeyen sosyal ağ
sağlayıcı, doğan zararların tazmin edilmesinden sorumlu olacak. Bu hukuki
sorumluluğun işletilmesi için içerik sağlayıcının sorumluluğuna gidilmesi veya
içerik sağlayıcıya dava açılması şartı aranmayacak.
Bu düzenlemenin uygulanmasında sosyal ağ sağlayıcının
yükümlülükleri, içerik veya yer sağlayıcısı olmasından doğan sorumluluk ve
yükümlülüklerini ortadan kaldırmayacak.
Sosyal ağ sağlayıcılar, ‘içeriğin yayından çıkarılması ve
erişimin engellenmesi’ ile ‘özel hayatın gizliliği nedeniyle içeriğe erişimin
engellenmesi’ başvurusuna 48 saat içinde cevap verilmesi kapsamındaki
yükümlülüklerini yerine getirmek için 3 ay içinde gerekli çalışmaları
tamamlayacak.
Sosyal ağ sağlayıcılar ayrıca ‘içeriğin yayından çıkarılması
ve erişimin engellenmesi’ ile ‘özel hayatın gizliliği nedeniyle içeriğe
erişimin engellenmesi’ başvurusu uyarınca hazırlayacakları ilk raporlarını,
2021 yılının Ocak ayında BTK’ye bildirecek ve internet sitesinde yayınlayacak.
