rekor seviyelere ulaşırken Türkiye’nin “en zenginleri” bu ticaretten
en çok kazananları olmaya devam ediyor.
Siyonist İsrail’in en işlek limanı Hayfa’yı ziyaret eden
Türk gemileri Mersin, Bursa, İzmir, Hatay gibi liman kentlerinden hareket
ederken Türkiye’nin İsrail’e taşımacılık sadece ihracattan ibaret değil.
Türkiye’nin en zengin patronları arasında bulunan Nevzat Kalkavan’a ait Türkon
Holding sadece ülkeden Hayfa ve Aşdod limanlarına olan ticarette sahip olduğu büyük
payla değil, aynı zamanda ABD ve Karadeniz ülkelerinden İsrail’e yönelik
ticarette de etkin.
Kalkavan’ın firması öte yandan İsrail’in en önemli liman
kentleri Hayfa ve Aşdod’da “Tiran Shipping LTD” adı altında faaliyet
yürüten bölgesel ofislere de sahip. Kalkavan’ın İsrail’e yönelik kurduğu
ticaret ağıysa şöyle:
Madalyonun diğer yüzü: İsrail’de Türk yatırımları
AKP’ye yakın patronlardan Zorlu Holding’e bağlı Zorlu
Enerji’nin CEO’su İbrahim Sinan Ak geçtiğimiz yıl AA’nın İngilizce servisine
verdiği bir söyleşide pandeminin İsrail ve Türkiye sermayesi için ne kadar da
faydalı olduğunu anlatmıştı. Geçtiğimiz yılın Mayıs ayında verdiği demeçte Ak,
Çin’deki “virüs krizinden sonra alternatifler arayan İsrailli işletmelerin
Türkiye’ye döndüğünü” büyük bir sevinçle anlatarak, pandeminin Türkiye ile
İsrail arasındaki ticari ilişkileri geliştireceğini ve iki ülke arasındaki
ticaret hacminin artmasına yol açacağını söylemişti.
Öte yandan, AK, “İsrail’deki inşaat sektörü pandemi
sırasında hiç durmadı ve bu da İsrail’in inşaat için gerekli malzeme
ithalatında artışa yol açtı” dedi.
Ak, Avrupa ile ticaret yapan birçok ithalatçının artık
Türkiye’ye yöneldiğini söyleyerek Türkiye’nin konumundan yararlanarak tedarik
zincirindeki konumunu güçlendirebileceğinin altını çizmişti.
Hamas’ın vurduğu elektrik santralinde Zorlu detayı
Öte yandan İsrail’in Filistin’e karşı bu ay başlattığı kanlı
saldırı sırasında Erdoğan bir kaç defa Filistin’e destek mesajı vermiş ve
İsrail’i medyanın önünde kınamıştı. Ancak bu dönem İsrail tarafı Türkiye’den
kendileriyle Filistin üzerine diplomatik bir temasın gelmediğini açıklamıştı.
İsrail saldırılarının en şiddetlendiği günlerden 11
Mayıs’taysa Hamas Gazze’den yaptığı misillemeler esnasında Aşkelon’daki bir
elektrik santralini vurmuştu. Söz konusu Dorad santralinin 4’te 1’iyse İbrahim
Sinan Ak’ın Zorlu Enerji’sine aitti.
Damat-İsrail temasları
“Damat” Berat Albayrak’ın Enerji Bakanlığı yaptığı
dönem İsrail Enerji Bakanı Yuval Steinitz 23. Dünya Enerji Kongresi’ne katılmak
üzere İstanbul’a gelmiş ve İsrail’den Türkiye’ye ve oradan da Avrupa’ya
doğalgaz ihraç etme gibi konular ve enerjide işbirliğini görüşmüştü.
Gazze ve işgal altındaki Cenin’deki elektrik santralleri de
dahil olmak üzere “Filistinlilere elektrik sağlamanın çeşitli
yollarını” konuşan ikilinin görüşmesinde ABD’nin Türkiye Büyükelçisi John
Bass da hazır bulunmuştu.
İsrail işgali altındaki Filistin topraklarındaki Türk
yatırımları “bölgede istihdam yaratma” gibi kisveler altında sunulsa
da İsrailli patronlar tarafından sevinçle karşılanan öğeler oluyor.
Geçtiğimiz aylarda Türkiye, Batı Şeria şehri Cenin’in
yanında bir sanayi bölgesinin inşasına 10 milyon dolar yatırım yapması İsrail
basınında yankı bulmuştu.
272 dönümlük bir alanı kaplayacak sanayi bölgesi ve bir dizi
gıda ve tekstil fabrikasının yanı sıra birkaç oto tamirhanesine sahip olacak.
Söz konusu proje İsrail basınında “Filistinlilere 15.000 kişiye kadar
istihdam sağlaması bekleniyor.” şeklinde yankı bulurken propaganda
imkânlarına karşın Türkiye basınında kendisine pek bir yer bulamadı.
Savaşın kazananları: İsrail-Azerbaycan silah ticareti ve
açıklanmayan paralar
Ancak söz konusu sanayi bölgesi Suriye’de AKP destekli
yürütülen savaştan dolayı İsrail’in Hayfa limanına bağımlı. Bu da İsrail’in
“Türkiye’nin Orta Doğu’ya açılan kapısı” olmasından ötürü İsrail’le
ticarette yeni bir alan açılması anlamını taşıyor. Bu durum Türkiye’yi İsrail
limanlarına daha da bağımlı kılarken İsrail tarafından hevesle karşılanıyor.
İsrail’le ticaretin büyüklüğü
İsrail’e olan ihracat 2021’in Mart ayında aylık 495,58
milyon dolara ulaşarak rekor kırmıştı. İsrail’e Türkiye’nin sattığı mallar
arasında en başta demir-çelik geliyor. 2019 yılı boyunca İsrail’e 761,02 milyon
dolar hacminde demir-çelik ihracatı gerçekleşirken bu durum plastiklerde 300
milyonu buluyor.
Türkiye’den İsrail’e olan ticarette dikkat çekense 2019’da
hacmin yakıtlarda 30,13 milyon dolara ulaşması. Yakıt ticaretinin İsrail uçakları
Gazze’yi bombalarken durduğuna dair bir veri bulunmuyor.
sol
