edecek. Şimdiye kadar işgal altındaki topraklara ve ayrıca Suudi Arabistan’a
ziyaret planı kesinleşti. Bu gezinin
arifesinde Batı Asya bölgesinde diplomatik gezilerde bariz bir artış olmuş ve
bu ziyaretle ilgili de çeşitli yorumlar dillendirilmiştir.
Bir yandan Ürdün Kralı İkinci Abdullah, Ürdün’ün aktif
olarak NATO ile işbirliği yaptığını ve kendisini bir ortak olarak gördüğünü
söyledi. Bölgede daha fazla ülkenin bu ittifaka girmesini istediğini, diğer
yandan da ülkesinin Ortadoğu’da NATO’ya benzer bir askeri ittifak oluşumunu
destekleyeceğini sözlerine ekledi. Dolayısıyla Kral Abdullah’ın yorumu iki
boyutludur.
Birinci boyut, bölgedeki daha fazla ülkenin NATO ile
işbirliğini artırması, ikinci boyut ise Batı Asya bölgesinde NATO’ya benzer bir
askeri ittifak kurma talebidir. Soru, İkinci Abdullah’ın neden böyle bir
açıklama yapması etrafındadır. ABD
Başkanı Joe Biden önümüzdeki günlerde Batı Asya’yı ziyaret edecek. Esasen son
yıllarda Amerikan başkanlarının bölgeyi ziyareti gündeme geldiğinde, askeri
koalisyon kurma konusu da gündeme geldi. Mayıs 2017’de Donald Trump Suudi
Arabistan’ı ziyaret ettiğinde, birkaç ülkenin katılımıyla bir askeri koalisyon
kurma konusu gündeme geldi. Bu ziyaret sırasında 37 İslam ülkesinin başkanı ve
50 İslam ve Arap ülkesinin üst düzey yetkilileri, dönemin Amerikan başkanıyla
görüşmek üzere Suudi Arabistan’a gitti. Analizler de İran’a karşı bir askeri
koalisyon kurulacağına dair emareler sundu, ancak bu gezinin bitiminden sonra
ve Ocak 2021’de Biden yönetiminin sonuna kadar herhangi bir askeri koalisyon
kurulmadı. Şimdi, Biden’ın Suudi Arabistan da dahil olmak üzere bölgeye
yapacağı ziyaretin arifesinde Arap NATO’sunun kurulması fikrinin öne sürülmesi
konusu bir kez daha gündeme geldi. Bu konuda özellikle Fars Körfez İşbirliği
Konseyi üye ülkeleri arasında bir fikir birliği yok. . Bu bağlamda Katar, Umman
ve hatta Kuveyt gibi ülkelerin başkanları Arap NATO’su hakkında farklı
konuşuyor. Dolayısıyla Arap NATO’sunun yeniden planlanmasının uygulanmasından
çok, Amerikan başkanının Suudi Arabistan’ı ziyareti ve Riyad’ın bu ülkenin
liderliğiyle Batı Asya bölgesinde askeri ittifak kurma hayaliyle ilgili olduğu
görülüyor.
Ürdün Kralı İkinci
Abdullah’ın gündeme getirdiği Arap NATO’su meselesinin, Suudi Veliaht
Prensi Muhammed bin Selman’ın geçen ay Amman’ı ziyareti ve İkinci Abdullah ile
görüşmesiyle ilgilidir. Bir başka nokta
da, Amerika’nın mevcut durumda temelde Arap NATO’sunun kurulmasını değil, Arap
ülkeleri ile Siyonist rejim arasında askeri bir ittifak kurulmasını
istediğidir.
“Haaretz” gazetesinin kıdemli askeri analisti
“Tasfi Bareil” bu konuda şunları söylüyor: “İsrail’in katılmak
istediği bölgesel bir NATO savunma ittifakı diye bir şey yok, ancak mesele
İsrail ile Araplar arasındaki bir tür ittifakla ilgilidir. Bir denge kurma
şeklinde bir askeri ittifak olacak. ” Bu nedenle geçtiğimiz günlerde ABD
Kongresi’nde Siyonist rejim ile bazı Arap ülkeleri arasında bir savunma
işbirliği planı önerildi. Ancak bazı Arap ülkeleri ile Siyonist rejim arasında
askeri bir ittifak oluşturulmasının uygulanması konusunda ciddi şüpheler var.
Parstoday
