Mekke Anlaşmasına Karşı Çıkanlar

Mekke Anlaşması Türkiye’deki siyasi tartışmaların odağı haline gelirken, tasarının meclisteki görüşmeleri öncesinde birden fazla partinin lideri ve muhalefet milletvekilleri, böyle bir ittifakın Gazze ve Filistin’i korumak amacıyla kurulması gerektiğini belirtti. Liderler, bu kararın Türkiye’yi Suudi Arabistan, ABD ve İsrail lehine bir vekalet savaşına sokabileceği konusunda uyarılarda bulundu.

4 Kasım Çarşamba günü TBMM, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında ortak savunmayı öngören tartışmalı Mekke Paktı yasa tasarısının görüşmelerini saatler süren yoğun tartışmaların ardından  5 Kasım Perşembeye ertelenirken, meclisteki birden fazla muhalefet partisi lideri anlaşma tasarısını reddederek sert eleştiriler yöneltti.

Daha önce Dışişleri Komisyonu tarafından kabul edilen tasarının oylama süreci ertelenirken; Çarşamba günü parti üst düzey isimleri ve milletvekilleri arasındaki tartışmalar iyice alevlendi.

Mekke İsminin İstismarı: “Allah’ın Gazabı ve Yemen Savaşına ‘Evet’ Oyu”

Yemen’in Al-Masirah televizyonunun aktardığına göre, Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Aşıla:

“Mekke isminin, onun ruhuna aykırı eylemler için bir slogan olarak kullanılması, bu sloganı atanları Allah’ın gazabına uğratır. Yemen’e asker gönderilmesine ‘Evet’ oyu vermek, kişinin kendisine karşı işlediği bir suçtur. Tarih ve milyonlarca Gazze destekçisi, böyle bir oy verenleri affetmeyecektir.”

“Fakirlerin Hayatı ABD ve İsrail’in Çıkarlarına Mal Malzeme Yapılamaz”

Türkiye İşçi Partisi (TİP) Genel Başkanı Erkan Baş:

“Bu anlaşmaya ‘Mekke Anlaşması’ adının verilmesi, kutsal toprakların korunduğu izlenimini yaratarak dini kutsalları istismar etme amacı taşımaktadır. Suudi Arabistan, ABD’nin vekalet rolünün ötesinde, İsrail’in en büyük işbirlikçisi konumundaki siyasi rolüyle ciddi bir sorgulamayla karşı karşıyadır. Yoksul çocukların hayatının Washington ve Tel Aviv’in çıkarlarına malzeme yapılmasına izin vermeyeceğiz.”

“Filistin Desteklenmeden Mekke Korunamaz”

Saadet Partisi Genel Başkanı Mahmut Arıkan:

“Mekke ve Kabe’yi koruma iddiası, her şeyden önce Filistin, Gazze ve Kudüs’ü korumayı gerektirir. Türkiye’nin tarihi misyonu iki Müslüman ülke (Suudi Arabistan ve Yemen) arasında cephe oluşturmak veya bölge ülkelerini birbirine karşı silahlandırmak değildir. Mekke Anlaşması’nı mevcut haliyle kabul etmiyoruz.”

Mekke Paktı Net Bir Koruma Amacından Yoksun

Anahtar Parti (A Parti) Genel Başkanı Yavuz Ağıralioğlu:

“Kimse bu anlaşmanın Gazze’deki yetimlere kalkan olmak için yapıldığını söyleyemez. Gözümüzün önünde katledilenleri kim koruyor? Bu anlaşmayla hangi tehlikeyi önlemek istiyorsunuz?”

“Türk Askeri Aramco’nun Paralı Askeri Olmayacak”

İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu:

“Şehitlerimizin kanı bu anlaşmanın sahipleri nezdinde bir araba veya bir koltuk değerindedir. Onlar için vatanı savunurken şehit düşenle Al Saud’u korurken ölen arasında bir fark yoktur. Türk askerinin Aramco’nun paralı askerine dönüştürülmesine karşıyız ve Mekke Anlaşması’nı kabul etmiyoruz.

“Bu Anlaşma İran’a Karşı. Bu Anlaşma Filistin’e Karşı”

Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek, TBMM gündemine sunulan Mekke Anlaşması’na tepki göstererek “Bu anlaşmanın altında İsrail’in imzası var” ifadelerini kullandı.

“Bu anlaşmanın altında İsrail’in imzası var. Mekke Anlaşması’nın altında Netanyahu’nun imzası var. Ama görünmez mürekkeple yazılmış. 16 maddeyi okuduğumuz zaman Mekke Anlaşması’nın şu kanaati çok açıkça ve güvenerek ifade edebiliriz. İsrail yazsaydı bu anlaşmayı bu 16 maddeyi ancak böyle yazardı. Çünkü bu anlaşma doğrudan doğruya Yemen’in İstiklal Savaşı’na karşı. Bu anlaşma İran’a karşı. Bu anlaşma Filistin’e karşı. Bu anlaşma Gazze’ye karşı.”

Milletvekillerinden Mekke Paktı’na Sert Tepkiler

Milletvekilleri, tasarının Suudi Arabistan’ın Yemen’e karşı yürüttüğü savaşla ilişkilendirilmesine dikkat çekerek, ülkenin sınırları ve niteliği belirsiz yeni bir askeri taahhüde girmesi konusunda uyarılarda bulundu.

• Bişar Abdi İpek (Milletvekili): “Suudi Arabistan 2015’ten bu yana İsrail ve ABD ile işbirliği içinde Yemen’e düzenlenen saldırılarda yer alıyor. Yemenlilerin Gazze’de soykırım yapan İsrail’e füze fırlattığını unutmuş gibiyiz.”

• Metin Ergun (Milletvekili): “Türkiye sınırları, tehditleri ve nihai niteliği belli olmayan yeni bir askeri taahhüde neden sürükleniyor?”

• Ceylan Akça Cupolo (Milletvekili): “Ülkeyi gerilimi sürdürmeye ve artırmaya sürükleyen tüm savaş anlaşmalarına karşıyım.”

• Lütfü Türkkan (Milletvekili): “Türk askerinin hareketlerinin ve görev yerlerinin diğer ülkelerin karşı karşıya kaldığı krizlerle ilişkilendirilmesine izin veremeyiz.”

• Hasan Karal (Milletvekili): “Yasal meşru müdafaa ile başka bir devletin siyasi yapısına askeri müdahale arasındaki ayrımı yapmak zorundayız.”

• Namık Tan (Milletvekili): “Bu anlaşma Suudi riyali karşılığında Türk askerinin canı üzerinden pazarlık yapıyor; Mekke İttifakı yalnızca ABD ve İsrail’in çıkarlarını koruyor. Yüz yıl sonra Türk halkına yeniden Yemen ağıtları yaktırmaya utanç duymadan kalkanların karşısındayız. Türk askerinin asli görevi kendi vatanını korumaktır, Suudi Arabistan’ı değil. Seçimler yaklaşıyor ve hükümetin acil finansmana ihtiyacı var; bu yüzden bu parayı Suudi Arabistan’dan temin etmek istiyor gibi görünüyor.”

Mekke Paktı Hakkında Arka Plan

Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan arasındaki üçlü savunma anlaşması 7 Ağustos 2026 tarihinde Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’in katılımıyla imzalanmıştı.

Pakistan Dışişleri Bakanlığı, anlaşmanın amacının her türlü saldırganlığa karşı kolektif caydırıcılığı güçlendirmek ve üç ülke arasındaki savunma işbirliğini geliştirmek olduğunu, üyelerden birine yapılacak silahlı saldırının tüm üyelere yapılmış sayılacağını açıklamıştı.

Reuters ise bu paktın, bir üyeye saldırı durumunda her ülkenin yükümlülüklerinin ayrıntılarını ve beklenen askeri eylemin türünü belirtmediğini aktardı; bu durum anlaşmanın geleceği hakkındaki en ciddi soru işaretlerinden biri olmaya devam ediyor.