Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı Başkanı
Prof. Dr. Mehmet Ceyhan’a soran Hürriyet yazarı Hande Fırat, “Tüm dünyada
vaka sayıları artıyor, kimi ülkelerde ikinci dalgadan bahsediliyor. Ne oluyor,
bu artış neden kaynaklanıyor?” sorusunun yanıtını köşesine taşıdı.
Prof. Ceyhan, normalleşme adımında yapılan bazı yanlışları
ve alınması gereken acil ve sert tedbirleri sıraladı.
Prof. Dr. Mehmet Ceyhan, ikinci dalga tartışmasına “Şu an
‘ikinci dalga’ diye bir şey yok. Herkes birinci dalga ile uğraşıyor” yorumunu
getirdi. Ceyhan, “İkinci dalga terimi İspanyol gribinde kullanıldı. Mayıs
ayında başladı, iki ay sürdü, bitti. Bir süre sonra virüs mutasyona uğrayıp
daha saldırgan biçimde geri döndü. Ona ikinci dalga denildi. Kovid-19’da
ülkeler 0 vaka görene kadar birinci dalgadadır. Herkes birinci dalga ile
uğraşıyor” dedi.
Ceyhan normalleşme kararı alınırken yapılan üç hesap
yanlışını şöyle sıraladı:
- Belirti göstermeyen kişiler: Hastalık belirtisi
göstermeyenler tüm dünyada virüsü yaymaya devam ettiler. - Virüs yaz aylarında ölür ya da etkisi azalır: Bazı kişilerin
bu düşüncede olması ve bunu dile getirmesi yanlıştı. Pandeminin mevsimi olmaz. - Normalleşmenin etkisi bilinmiyordu, hesap edilemedi.
Ceyhan, “Vaka sayılarının 1500’den 1300’e düşmesi azalma
değil, bu böyle gitmez” diyerek nedenleri şöyle sıraladı:
- Bu rakamlarla uzun süre gitmek toplumu yorar. En tedbirli
kesimlerde bile bir süre sonra gevşeme başlar. - Sağlık sektörü yoruldu.
- Ekonomi yoruldu. Korku ekonomiyi de etkiliyor.
Ceyhan’ın “Ekonomiyi etkilemeden yapılması gerekir” dediği
sert müdahale önerileri ise şöyle:
- Taziye evi, asker uğurlama, arkadaş görüşmesi gibi
toplantılara kişi sayısı sınırlaması koymak. - Mesai başlangıç ve bitiş saatlerinin kademelendirilmesi.
Böylece toplu ulaşım araçlarının kullanımındaki yoğunluğun önüne geçilebilir. - Test sayısının hastalığı belirtisiz geçiren kişileri tespit
etmeye yönelik biçimde arttırılması. - Virüsün yaygın görüldüğü illerden dışarıya seyahat izninin
testin negatif çıkması durumunda verilmesi.
Mehmet Ceyhan, eylül ve ekim ayları için kafasında oluşan
tabloyu şöyle anlattı:
“Okullar açılacak. Hava soğuyunca insanlar kapalı ortamlarda
sıkışık olacaklar. Virüs yüzde 90 solunum yoluyla, yüzde 10 ortamdan bulaşıyor.
Dünya genelindeki kaygı eylülden itibaren vaka sayısının artacağına yönelik. Bu
rakamlarla bir ülkenin bunu taşıması zor. Sayıların bir an önce indirilmesi
için devlet de vatandaş da gayret etmeli. Vatandaş uymazsa hiçbir devlet
başarılı olamaz.”
