ABD’de Donald Trump’ın İran ile yürüttüğü savaşa yönelik tepkiler ve baskılar devam ederken, “Politico” web sitesi Washington’ın Tahran karşısındaki askeri zayıflığının gün yüzüne çıkmasını ele alan analitik bir rapor yayımladı.
Bu Amerikalı medya organı, bu dayatılan savaşta “İran İHA’larının ABD’nin askeri zayıflığını ifşa ettiğini” yazdı.
Politico’ya göre İran, ABD’nin saldırganlığına karşı koymak amacıyla İHA’larını kullanarak dünya genelindeki savaşların niteliğini değiştirdi.
Raporda şu ifadelere yer verildi: “Amerikan bombardıman uçaklarının İngiltere’deki kilit bir hava üssünden (Fairford Üssü) aniden çekilmesi, dünyanın en güçlü muharip kuvveti ile NATO müttefiklerinin ağır zafiyetini gözler önüne seriyor; üstelik ucuz İHA’ların ve erişilebilir ticari teknolojilerin savaşın doğasını dönüştürdüğü bir vasatta.”
Politico şöyle yazdı: “ABD Başkanı Donald Trump, İran ordusunun ABD ve İsrail güçlerinin sekiz aydır süren saldırıları sonucunda ‘tamamen yok edildiği’ hususunda ısrar ediyor; fakat Tahran, ucuz ‘Şahid’ İHA’larını kullanarak misilleme saldırılarını sürdürüyor. Bu İHA’lar, ABD Deniz Kuvvetleri’nin Orta Doğu’daki dost limanlara dönmesini engellemiş ve İran yakınlarındaki bir Amerikan hava üssüne ağır hasarlar vermiştir.”
Raporun devamına göre, “İran İHA’larına ilişkin uyarılar, İngiltere’deki ‘Fairford’ hava üssündeki tüm Amerikan bombardıman uçaklarının tahliye edilmesine dahi yol açtı. Temmuz ayında ise Trump’ın, Türkiye’nin Ankara kentindeki NATO zirvesinden ayrılırken aceleyle bir ikram arabasının (yemek taşıma kamyonu) arkasına sığınmasına neden oldu. Bu olaylar, söz konusu yeni tehditlerin boyutunu ve aynı zamanda Amerikalı ile Avrupalı yetkililerin bu yeni savaş türüyle yüzleşmedeki hazırlıksızlığını göstermektedir.”
Söz konusu duruma ilişkin konuşan üst düzey bir Avrupalı savunma yetkilisi şunları söyledi: “Beni endişelendiren şey, ‘İHA terörizmi’ olasılığının artması ve yarı organize gruplar ile kötü niyetli kişilerin ucuz araçlar, hatta ev yapımı derme çatma sistemler kullanarak altyapılarımıza karşı harekete geçme kabiliyetidir.”
Politico şu değerlendirmede bulundu: “Amerikalı yetkililer de benzer kısıtlamaları kabul ediyor. Savunma Bakanı Pete Hegseth, yakın zamanda İHA savaşına odaklanan yeni bir muharip komutanlık kurdu; ancak bu adımın muharebe sahasında sonuç vermesi muhtemelen yıllar alacaktır.”
İsminin açıklanmasını istemeyen bir Amerikalı yetkili siteye yaptığı açıklamada, İran’ın “tüm bu asimetrik baskıları üzerimize uygulayabildiğini” belirtti.
Politico’ya göre, “Birliklerini Kuzey Amerika’ya geri çekme imkanı bulunmayan Avrupalı NATO müttefikleri çok daha savunmasız durumda. Avrupalılar, NATO hava sahasına yönelik artan sayıda İHA ihlaliyle ve Rusya’nın misilleme saldırıları yapma çabalarıyla mücadele ediyor.”
İki NATO diplomatı ve iki Avrupalı yetkili Politico’ya yaptıkları açıklamada, “İttifakın (NATO) bölgedeki üsleri Tahran’ın balistik füzelerinin menzilindedir; bu durum yetkililerin İran’ın gelecekteki olası misilleme adımları konusunda endişelenmesine yol açmaktadır” dedi.
Trump, Amerikan bombardıman uçaklarının İngiltere’deki Fairford üssünden çıkarılmasına ilişkin olarak şunları söylemişti: “Tehditler vardı; biz düşmanı (saldırıya) kışkırtmak yerine onları şaşırtacak ve mağlup edeceğiz. Ama neden onları orada tutmalıydık ki? Bu yüzden yerlerini biraz değiştirdik.”
Politico’nun analizine göre, “Şahid İHA’ları veya yapay zeka destekli ekipmanlar gibi ucuz teknolojilerin yaygınlaşması, Pentagon’u İHA savar silahları ile füze önleme sistemlerini daha hızlı satın alma ve geliştirme yöntemlerini yeniden gözden geçirmeye zorladı. Yenilikçi ve yaratıcı savunma şirketleri bile bu tehditle mücadele etmek için bu teçhizatları seri üretime geçirebileceklerini henüz kanıtlayabilmiş değiller.”
Tarafsız düşünce kuruluşu “Yeni Amerikan Güvenliği Merkezi” (CNAS) Savunma Programı Direktörü Stacie Pettyjohn şunları söyledi: “Belki de bazı üsleri tahkim etmeniz ve buralarda daha az kuvvet konuşlandırmanız gerekecektir… Yanıtlanması gereken zor sorular var: Nerede bulunmalısınız? Neden? Ne tür kuvvetlerle? Ve hangi sıklıkla?”
Politico’nun haberine göre, “Amerikalı askeri komutanlar Bahreyn üssünü yeniden inşa edip etmeme konusunu ve inşa etme kararı almaları halinde burayı nasıl tahkim edeceklerini değerlendirmeye devam ediyor. Haftalar süren kesintisiz İHA ve balistik füze saldırıları; üssün komuta merkezine, uydu terminallerine ve lojistik depolarına zarar vermişti. Birliklerin bir kısmı Florida’daki Merkez Komutanlığı karargahına nakledilmek zorunda kaldı ve İran tehditlerinin sürmesi nedeniyle geri dönme imkanları bulunmuyor. Katar’daki üste konuşlu bulunan diğer bir grup kuvvet ise saldırıların başlamasından bu yana faaliyetlerini Güney Karolina’daki ‘Shaw’ hava üssünden sürdürüyor.”
Amerikalı bir yetkili Politico’ya şunları söyledi: “Kendimize şunu sormalıyız: Bu mekanı (ABD’nin Bahreyn’deki üssü) yeniden inşa etmek için devasa bir yatırım mı yapalım yoksa başka bir şey mi yapalım? Şu anda bu soruyu yanıtlamak için yeterli bilgiye sahip olduğumuzu sanmıyorum.”
Amerikan medyasının haberinde şu ifadeler yer aldı: “Birleşik Devletler ordusu nükleer uçak gemileri, uzun menzilli bombardıman uçakları ve havada yakıt ikmal uçaklarıyla dünyanın istediği her noktasında operasyon yürütme kabiliyetini koruyor. Ancak o güçlü gemiler, Bahreyn üssünde yakıt ikmali yapma imkanı olmadan Basra Körfezi’ne erişimden fiilen mahrum kalıyor; zira ikmal ve yakıt ihtiyaçlarını 2000 mil (3218 kilometre) uzaklıktaki Hint Okyanusu’nda bulunan Diego Garcia üssünden karşılamak zorunda kalıyorlar. Ayrıca Kuveyt’teki Kara Kuvvetleri Lojistik Merkezi ve Katar’daki el-Udeyd Komuta Merkezi gibi diğer bölgeler de hava savunma stoklarının azalması ve korunaklı/dayanıklı yapıların bulunmaması nedeniyle giderek daha savunmasız hale gelmiştir.”
Politico son olarak şunları ekledi: “Trump’ın Beyaz Saray’ı bile bu baskıyı hissetti. Hükümet, İran’ın başkanlık uçağına yönelik olası bir tehdidini önlemek amacıyla, Trump’ı bir uçak yemek kamyonunu kullanarak gizlice tahliye etmek için örtülü ve karmaşık bir operasyon düzenledi.”
