ile yürüttüğü paralel görüşmelerden ilerleme haberi geldi. Al Jazeera’ye göre,
Suriye’deki savaşın vekillerinden olan ve Suriye’deki İran varlığının sona
ermesi için uğraşan Suudi kraliyeti, uzun süre devirmeye çalıştığı Esad’la
diplomatik normalleşme anlaşmasına varmaya yaklaştı.
ABD’de Joe Biden’ın başkan koltuğuna oturmasına koşut
Ortadoğu hareketlenirken, Suudi Arabistan’ın baş düşmanları İran ve Suriye ile
paralel görüşmeler yürütmesi dikkat çekiyor. Mayısta Suriye Turizm Bakanı
Muhammed Rıdvan Moritini’nin Dünya Turizm Örgütü Ortadoğu Komitesi kapsamında
Riyad’ı ziyaretinin ardından Suriye Cumhurbaşkanlığı Danışmanı Buseyna Şaban’ın
ilişkilerin normalleştirilmesi çabalarının sonuçlarının yakında
gözlemlenebileceğini açıklaması sonrası, Katar medyasından bir sonraki aşamaya
dair haber geldi. Al Jazeera’nin görüşmelere dair bilgili kaynaklara
dayandırdığı haberine göre, Suriye’deki savaşın vekillerinden olan ve
Suriye’deki İran varlığının sona ermesi için uğraşan Suudi kraliyeti, uzun süre
devirmeye çalıştığı Suriye Cumhurbaşkanı Beşar Esad’ın hükümetiyle diplomatik
normalleşme anlaşmasına varmaya yaklaştı.
Al Jazeera’ya konuşan Suriye muhalefetinden Hür Subaylar
Hareketi’nin üst düzey bir ismi, Suudi Dışişleri Bakanlığı ve Suudi Genel
İstihbarat Direktörlüğü ile yakın ilişkilerine dayanarak, “Suudi
hanedanlığında siyasi hava değişti, kraliyetin pek çok üst düzey üyesi,
özellikle de Veliaht Prens Muhammed bin Selman (MbS) Esad ile yeniden muhatap
olmak için can atıyor” dedi.
2011 yazında muhalefete katıldıktan sonra son dönemde Esad
hükümetiyle ulaşan isim, “‘Zamanlar değişti, Arap Baharı tarih oldu ve
bölge yeni jeopolitik karakteristikleri olan yeni bir geleceğe geçiş yapıyor’
tavrı ağır basıyor” diye ekledi
Mayıs başında Suudi kraliyetinin Genel İstihbarat Direktörü
Halid Humaydan başkanlığında bir heyeti iki eski düşman arasındaki yumuşama
olasılığı üzerine görüşmeler yürütmek üzere Şam’a gönderdiği haberi patlak
vermişti. Ardından Suriye Turizm Bakanı Moritini’nin başkanlığındaki heyet son
10 yıldır Riyad’a ilk ziyareti gerçekleştirmişti.
Riyad’la görüşmelere dair ayrıntıları bilen Suriye Dışişleri
Bakanlığı’nın Şam’daki bir yetkilisi de “MbS, Suriye ile ilişki kurarak
İran İslam Cumhuriyeti ile olan gerilimi yatıştırma çabalarıyla meşgul”
dedi.
“MbS, ekibine Esad’a rejim değişikliği istemediğine
dair güvence sunmaları, kardeş Arap ulusu olarak Suriye’nin Suudi Arabistan’a
yakın olmasının doğal olduğunu söylemeleri talimatını verdi” diye devam
eden Suriyeli yetkili, “Bu, Riyad’ın İran’ın kazanması için büyük yatırım
yaptığı tarafı tanıdığı ve gerçekliğe meydan okumaya çalışmayacağına dair
Tahran’a verdiği net sinyal” vurgusunu yaptı.
Yetkili, teyit etmeyi reddetse da Şam toplantısında İran’ın
bulunabileceği ihtimaline değinerek, “Hadi, diyelim ki, İranlıların
duyduklarını hemen memnuniyetle karşıladıklarını” diye ekledi.
Al Jazeera, her iki kaynağın konunun hassasiyetinden ötürü
isimlerinin açıklanmaması kaydıyla konuştuğunu belirtti.
Öncesinde Irak Cumhurbaşkanı Berham Salih, Suudi ve İranlı
yetkililerin nisanda Bağdat’ta görüştüklerini teyit etmiş, ardından Suudi
Dışişleri’nden İran’la görüşmeler yürüttüklerine doğrulama gelmişti.
