ABD’nin ‘esaslı reform’ taleplerini yerine getirmediğini belirterek,
“Bugün Dünya Sağlık Örgütü ile ilişkimizi sonlandırıyoruz”
açıklamasında bulundu.
Trump, Çin yönetimine yönelik atılacak yeni adımları
duyurmak için Beyaz Saray’da bir basın toplantısı düzenledi.
Çin’in uzun yıllardan beri “ABD’den
yararlandığını” ve bunun da bir önceki Başkan Barack Obama döneminde
arttığını savunan Trump, Çin’in Dünya Ticaret Örgütünde “gelişmekte olan
ülke” konumunda bulunmasının da bu ülkeye birçok avantaj sağladığını
belirtti.
Trump, Çin’in, Güney Çin Denizi’ndeki tutumuna ilişkin,
“Çin’in Pasifik Okyanusu’nda hukuksuz yollarla hak iddia ettiği topraklar,
seyrüsefer serbestisini ve uluslararası ticareti tehdit ediyor. Ayrıca Çin,
Hong Kong’un otonomluğunun korunmasına ilişkin dünyaya verdiği sözü de
tutmadı” ifadesini kullandı.
ABD’nin, Çin ile ‘açık ve yapıcı’ bir ilişki istediğini
ancak bunu yaparken de ulusal çıkarları koruması gerektiğini belirten Trump,
“Çin hükümeti sürekli olarak bize ve birçok başka ülkeye verdiği sözü
tutmadı. Bu aşikar gerçekler görmezden gelinemez ya da bir kenara
itilemez” görüşünü paylaştı.
Trump ayrıca, ABD’nin ‘fikri mülkiyetini’ de korumak
istediklerini vurgulayarak, “Ülkemizin önemli üniversite araştırmalarını
daha iyi korumak için, potansiyel güvenlik tehdidi olarak gördüğümüz Çin’den
gelen bazı yabancı vatandaşların da ülkeye girişini askıya alıyoruz”
bilgisini verdi.
‘Çin, dünyayı yanlış yönlendirmesi için DSÖ’ye baskı
uyguladı’
Trump, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınından dolayı da
Çin’i sorumlu tutarak, “Çinli yetkililer, DSÖ’ye karşı bildirim yapma
sorumluluklarını yerine getirmedi ve dünyayı yanlış yönlendirmesi için DSÖ’ye
baskı uyguladı” dedi.
Salgının başlarında DSÖ’yü dinlemeyerek Çin’e seyahat yasağı
uyguladığını anımsatan Trump, şöyle konuştu:
“Çin’in DSÖ üzerinde mutlak bir hakimiyeti var. ABD,
DSÖ’ye yılda neredeyse 450 milyon dolar fon sağlarken, Çin sadece 40 milyon
dolar ödedi. DSÖ’den esaslı reformlar yapmasını istedik ancak onlar harekete
geçmeyi reddetti. DSÖ, oldukça ihtiyaç duyulan reformları yapmadığı için biz de
bugün DSÖ ile ilişkimizi sonlandırıyoruz. Bu örgüte sağlanan fonları, hak eden
acil küresel sağlık durumlarına aktaracağız.”
Hong Kong konusunda yaptırım tehdidi
Dünyanın Çin konusunda bazı sorulara yanıt aradığına işaret
eden Trump, bu salgın döneminde ABD’nin tedarik zincirinin dışa bağlılığının
zararlarını da net bir şekilde gördüklerini vurguladı.
Trump, finansal piyasalar konusunda kurulan çalışma grubuna
da, ABD finansal piyasalarında yer alan Çinli şirketlerin eylemleri üzerinde çalışma
emri verdiğini bildirdi.
Çin’in bu hafta, Hong Kong’un 1984’te imzalanan Sino-İngiliz
Ortak Deklarasyonu ile edindiği idari özerkliği ve özgürlüklerine zarar veren
eylemlere kalkıştığını belirten Trump, “Çin’in son adımları göstermiştir
ki Hong Kong artık yeterince otonom bir bölge değildir. Çin, ‘iki sistem, tek
ülke’ formülünü, ‘tek ülke tek sistem’ olarak değiştirdi. Bu nedenle de,
yönetimimine Hong Kong’a verilen politika ayrıcalıklarını kaldırılması talimatı
veriyorum” diye konuştu.
Trump ayrıca, “ABD, Hong Kong’un otonomisine zarar
veren Çin ve Hong Konglu yetkililere de yaptırım için gerekli adımları
atacak” dedi.
