Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 133 bin 763 Euro’luk yıllık maaşı ile
asgari ücret arasındaki fark 2017 yılında 25 kat iken şimdi 31 kata çıktı.
Asgari ücretli 2017 yılında 5 bin 314 Euro kazanıyordu, kazancı 2019 yılında 3
bin 837 Euro’ya düştü.
Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Maliye (Kamu
Ekonomisi) Anabilim Dalı’ndan Kadriye Gül Yücel’in “Asgari Ücretin Belirlenmesi
ve Vergilendirilmesi: Adalet Bağlamında Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme”
başlığıyla yayımladığı doktora tezinde Türkiye’deki asgari ücretin diğer ülkelere
oranla ne kadar düşük olduğunu ortaya koydu.
Yücel araştırmasında Avrupa’daki 22 ülkedeki cumhurbaşkanı
ve başbakan maaşı ile asgari ücretlinin gelirini karşılaştırdı. 2017
verilerinin baz alındığı araştırmada en fazla uçurumun Türkiye’de olduğu
görüldü. 2017 yılında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın maaşı toplamda 133
bin 763, 4 Euro’yken, asgari ücretlininki 5 bin 314, 68 Euro’ydu. Cumhurbaşkanı
Erdoğan’ın maaşı asgari ücretin 25,17 katıydı.
Bu yılki asgari ücret ise 2 bin 825 lira 90 kuruş, Cumhurbaşkanı
Erdoğan’ın maaşı 88 bin lira. Erdoğan’ın maaşı asgari ücretin 31 katı. 2017
verileriyle kıyaslandığında Erdoğan ile asgari ücretli arasındaki fark 5,83 kat
arttı.
ASGARİ ÜCRET DEMOKRASİYLE BAĞLANTILI
Araştırmadan asgari ücretin belirlenmesinde ülkedeki
demokrasinin doğrudan bağlantılı olduğu şu şekilde ifade edildi:
“Ülkelerin demokrasi endeksinin belirlenmesinde ücret ve
asgari ücretler doğrudan belirleyici bir gösterge olmamakla birlikte, görece
demokratik toplumlarda ücret düzeylerinin belirlenme yönteminin demokratik bir
süreçte gerçekleştiği gözlenmektedir.”
Türkiye’deki demokrasinin gerilediği 2018 Demokrasi Endeksi
ile anlatılarak, “167 ülke içerisinde Türkiye’nin sıralaması ise önceki
yıla göre 10 basamak gerileyerek 110. sırada yer almaktadır” deniliyor.
HUKUKUKUN ÜSTÜNLÜĞÜ ASGARİ ÜCRETİ ETKİLİYOR
Asgari ücret ile hukukun üstünlüğü arasında da doğrudan
ilişki kurulan araştırmada, Hukukun Üstünlüğü Endeksi’ne göre Türkiye’nin 126
ülke arasında 106 sırada yer aldığı belirtilerek, “Son beş yıldır Türkiye’nin
sıralamasının dramatik biçimde gerilediği göze çarpmaktadır; 2014 yılında 59.
sırada; 2015 yılında 80. sırada, 2016’da 99. sırada ve 2017 yılında 101.sırada
yer almıştır” denildi.
2019 YILINDA ASGARİ ÜCRETLİ İŞÇİ 3 BİN 837 EURO
KAZANIYORDU
Yücel’in akademik araştırmasından tespitler şöyle:
-1 Euro’nun 6,32 TL olduğu 19 Eylül 2019 yılında
Türkiye’deki asgari ücretli bekar bir çalışanın yıllık net kazancı 30 ülke
arasında 27’inci sırada yer aldı. Türkiye’deki bekar çalışan bir yılda 3 bin
837 Euro kazanabilirken, listenin başındaki Danimarka’daki asgari ücretli genç
çalışan 27 bin 341 Euro kazanabiliyor.
-Avrupa İstatistik Ofisi verilerine göre 24 Avrupa ülkesi
arasında en çok gelir adaletsizliğinin yaşandığı ülke Türkiye oldu. En yoksul
ve en zenginin gelirleri arasındaki uçurumun yaşandığı ülke de Türkiye. Ülkede
en zengin yüzde 10’luk dilim, en yoksul yüzde 10’luk dilimin 7,8 katı gelir
elde ediyor.
-Avrupa Birliği’nde ücretli çalışan kesimin, milli gelirden
giderek daha az oranda pay almaya başladı. 28 ülke içinde ülkesindeki gayri
safi yurtiçi hasıladan en az gelir alan emekçiler Türkiye’de yaşıyor.
Danimarka, Finlandiya, Almanya, Avusturya gibi asgari ücret düzeylerinin yüksek
olduğu gelişmiş ülkelerde emek gelirlerinin hasıla içindeki payı yüzde 50 ila
60 arasında değişirken, Türkiye’de bu oran yüzde 36,2 düzeyinde.
-Türkiye’de asgari ücretin kişi başına düşen milli gelire
oranı 2010 yılında yüzde 59,55’ken, bu oran 2018’de yüzde 39,93’ye indi.
Odatv
