nedeniyle dünyadaki en sıcak yıllar olarak kayıtlara geçebileceği hesaplanıyor.
Dünya Meteoroloji Örgütü’nün (WMO) 2022 Küresel İklimin
Durumu raporu, bu yıl Mısır’ın Şarm el-Şeyh kentinde 6-18 Kasım tarihlerinde
düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 27.
Taraflar Konferansı’nda (COP27) genel oturumların yapıldığı ilk gününde
yayımlandı.
Rapora göre, iklim değişikliğinin belirtileri giderek daha
“dramatik” hal alırken, aşırı sıcak hava dalgaları, kuraklık ve
yıkıcı seller milyonlarca kişiyi etkiliyor ve milyarlarca dolara mal oluyor.
Küresel sıcaklığın bu yıl, 1850-1900 dönemi ortalamasının yaklaşık 1,15 derece
üzerinde olacağı tahmin ediliyor.
Dünyadaki sera gazı emisyonları, karbondioksit, metan ve
azot oksit emisyonları dahil olmak üzere, geçen yıl bir kez daha rekor seviyeye
ulaştı. Veriler, bu üç gazın atmosferik seviyelerinin bu yıl da artmaya devam
ettiğini gösteriyor. Sürekli artan sera gazı emisyon yoğunluğu nedeniyle, son 8
yılın dünyadaki en sıcak yıllar olarak kayıtlara geçeceği öngörülüyor.
Ayrıca, 2013-2022 dönemi için 10 yıllık ortalama sıcaklığın
ise 1850-1900 dönemine göre 1,14 derece yüksek olacağı tahmin ediliyor.
Deniz seviyesindeki yükselme 30 yılda iki katına çıktı
Artan sıcaklık nedeniyle deniz seviyesindeki yükselme
1993’ten bu yana iki katına çıkarken, Ocak 2020’den beri yaklaşık 10 milimetre
yükselerek bu yıl rekor tazeledi.
Grönland buz tabakası üst üste 26. yıl kütle kaybetti ve
eylülde ilk kez kar yerine yağmur yağdı.
WMO Genel Sekreteri Petteri Taalas, rapora ilişkin
değerlendirmesinde, küresel ısınma arttıkça sonuçlarının da kötüleşeceğini
belirterek, “Şu an atmosferde o kadar yüksek karbondioksit bulunuyor ki
sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlandırma hedefi neredeyse ulaşılamaz
durumda. Buzullar için zaten çok geç kalındı ve erimenin yüzlerce yıl devam
etme olasılığını göz önünde bulundurduğumuzda, bu durumun su güvenliği üzerinde
önemli etkileri olacak” ifadelerini kullandı.
Deniz seviyesindeki yükselmenin son 30 yılda iki katına
çıktığına işaret eden Taalas, şunları kaydetti:
“Bu yükselmeyi milimetre cinsinden ölçüyor olsak da
yükselme yüzyılda yarım ila bir metreye ulaşıyor ve bu da milyonlarca kıyı
sakini ile alçakta kalan şehirler için uzun vadeli büyük tehdit oluşturuyor.
Pakistan’daki sel felaketinde ve Afrika Boynuzu’ndaki ölümcül, uzun süreli
kuraklıkta gördüğümüz gibi, çoğu zaman iklim değişikliğinden en az sorumlu
olanlar en çok zararı görüyor. Ancak bu yıl iklim değişikliğine karşı iyi
hazırlanan toplumlar bile aşırı hava koşullarından zarar gördü. Avrupa’nın
büyük bölümünde ve Çin’in güneyindeki uzun süreli sıcak hava dalgaları ve
kuraklık bu bölgeleri etkiledi.”
Kronik iklim kaosu
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, COP27 başlarken
gezegenin tehlike sinyalleri gönderdiğini belirterek, raporun “kronik bir
iklim kaosunu” yansıttığını belirtti.
İklim değişikliğinin felaket hızında yaşandığını ve tüm
kıtalarda hayatları tehdit ettiğini ifade eden Guterres, “Son 8 yıl,
dünyadaki en sıcak yıllar oldu, aşırı sıcak hava dalgaları özellikle kırılgan
toplumlarda daha yoğun ve ölümcül hale geldi. Dünyanın tüm bölgelerindeki
insanlar iklim değişikliğinin bu ani ve hızla büyüyen risklerinden korunmalı.
Bu yüzden, 5 yıl içinde küresel bir erken uyarı sistemini hayata geçirmeye
çalışıyoruz. Dünyanın bize gönderdiği bu tehlike sinyaline kararlı ve doğru
şekilde aksiyon alarak cevap vermeliyiz” değerlendirmesinde bulundu.
