“Kara Ocak” katliamı Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’ne tepki gösteren, Azerbaycanlıların “Ermeniler Dışarı” sloganları eşliğinde yaptıkları yürüyüşle başlamıştır. Ermeniler ise bu olaydan sonra Ermenistan’da yaşayan çok sayıda Azerbaycanlı’yı sürgüne göndermiş, ardından Bakü’ye girmiştir.
1990 yılının başlarında, Ermenilerin artan toprak taleplerine ve Sovyet yönetimine tepkilerini göstermek isteyen binlerce Azerbaycanlı, Bakü’nün Azadlık Meydanı’na akın etti ve uzun süreli mitinglere başladı.
Mitingleri dağıtmak amacıyla 20 Ocak’ta Bakü’nün çeşitli bölgelerine giren 26 bin kişilik Sovyet ordusu, aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu 147 sivili katletti, yüzlerce kişiyi yaraladı.
Şehitler, yüz binlerce kişinin katılımıyla gözyaşları içinde kırmızı karanfillerle bugünkü adıyla Şehitler Hiyabanı’na defnedildi.
Azerbaycanlılar 30 yıldır her 20 Ocak’ta, ellerinde 20 Ocak kurbanlarının simgesi haline gelen karanfillerle şehitliğe akın ediyor.
SOVYET ORDUSUNUN BAKÜ’YE GİRMESİ
13 Ocak 1990’da başlatılan Bakü Katliamını durdurmak iddiası ile Sovyet Ordusu Bakü’ye girerek Azerbeycan’daki isyanı bastırmıştır. Sovyet birlikleri, 20 Ocak 1990’da Ermenileri korumak iddiası ile Bakü’ye girmiş ve 143 kişiyi öldürmüştür.
Sovyet Ordusunun sert müdahalesi Azerbaycanlı halkında büyük tepkilere sebep oldu. Bu bastırma protesto eden Azerbaycanlıları cezalandırmaktan öte, artan milliyetçi akımları ve bağımsızlık girişiminde bulunabilecek tüm Sovyet cumhuriyetlerine bir göz dağı niteliğindeydi. Ancak bu taktik geri tepti ve Sovyet yönetimi altındaki Azerbaycan’da, diğer Sovyet Cumhuriyetlerinde de olduğu gibi, milliyetçilik akımını ve bağımsızlık talebini hızlandırarak, Azerbaycan halkında Sovyet yönetiminin topluca reddine neden oldu ve Sovyetler Birliği’nin çöküşünü hızlandırdı.
AZERBAYCAN’DA “KANLI OCAK” KURBANLARI ANILIYOR
Azerbaycan’da, bağımsızlığın sembolüne dönüşen ve tarihe “Kanlı Ocak” olarak geçen 20 Ocak Katliamı’nın kurbanları anılıyor.
Azerbaycanlılar, 1990’da yaşanan katliamda hayatını kaybedenleri anmak için Bakü Şehitler Hiyabanı’na akın etti. Şehitlik önünde uzun kuyruklar oluşurken, mezarlara kırmızı karanfiller bırakıldı, şehitler için dua edildi.
Cumhurbaşkanı İlham Aliyev de devlet erkanıyla buradaki törene katıldı. Azerbaycan Milli Marşı’nın çalındığı törende Aliyev, Ebedi Ateş Anıtı’na çelenk bıraktı.
Ayrıca, yerel saatle 12.00’de tüm şehitler için bir dakikalık saygı duruşunda bulunuldu. Bu sırada Hazar Denizi kıyısındaki gemiler, metro trenleri, otobüsler de korna çaldı.
