El-Cezire haber ağı yayımladığı bir raporda, Hürmüz Boğazı’ndaki gemilerin ABD’nin talimatlarından ziyade İran’ın düzenlemelerine uymaya daha fazla özen gösterdiğini yazdı.
El-Cezire’nin İngilizce servisi, verileri incelediği bir raporda, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yapan gemilerin hangi ülkenin (İran mı yoksa ABD mi) talimatlarına daha fazla riayet ettiğini mercek altına aldı.
Raporda yer alan denizcilik istihbarat ve analiz şirketi Kpler’in verilerine göre; 1-19 Ağustos tarihleri arasında ham petrol, sıvılaştırılmış gaz (LPG) ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) taşıyan 112 deniz aracı Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yaptı.
Bu tanker ve deniz araçlarından 21’i açıkça Hürmüz Boğazı’ndaki İran güzergâhını kullanırken, yalnızca 2 gemi resmi olarak Umman güzergâhını kullandı.
Ayrıca Kpler verileri, 1-19 Ağustos tarihleri arasında Hürmüz Boğazı’ndan toplam 236 geminin geçtiğini göstermektedir. Bu istatistik; petrol ve gaz tankerlerinin yanı sıra dökme yük ve kimyasal madde taşıyan gemileri kapsamaktadır.
Bu toplam sayıdan 83 gemi açıkça İran güzergâhını, yalnızca 3 gemi Umman güzergâhını ve 2 gemi ise savaş öncesi kullanılan merkez rotayı tercih etti.
Dünyanın en güçlü deniz kuvveti tarafından desteklenen ABD deniz ablukasına rağmen, enerji taşıyan tüm gemilerin beşte biri Trump’ın tehditlerini göz ardı ederek Hürmüz’den açıkça İran rotasını kullanarak geçti. Dökme yük ve kimyasal madde taşıyan gemiler de dâhil edildiğinde bu oran toplam gemilerin %35’ine ulaşmaktadır.
Buna karşılık; yalnızca iki petrol ve gaz gemisi ile toplamda sadece dört deniz aracı, İran tarafından belirlenen rotanın dışındaki bir güzergâhı alenen kullandı.
El-Cezire, bu verilerin ve gerçeklerin; gemilerin hangi gücün emirlerine karşı gelmeye daha meyilli olduğunu ve hangi tarafın öfkesinden daha çok çekindiğini gösterdiğini belirtti.
Axios ve CNN’in Dezenformasyon Çabaları
Kpler şirketinin geçen hafta yayımladığı yeni verilere rağmen, ABD ana akım medyasından iki kuruluş, muğlak istatistiklere dayanarak ABD hükümetinin Hürmüz Boğazı’nda İran karşısındaki yenilgisini gizlemeye çalıştı.
ABD ve İsrail istihbarat ile askeri kaynaklarına yakınlığıyla bilinen Axios, dün yayımladığı raporda ABD ordusunun Hürmüz Boğazı’nda gizli bir güney koridoru oluşturarak bu su yolundan günde yaklaşık 10 milyon varil ham petrol ihraç ettiğini iddia etti.
CNN de yayımladığı haber serisinde İran’ın “boğazın kontrolünü kaybettiğini” ve gemilerin %80’inden fazlasının Umman rotasını seçtiğini iddia etti; ancak aynı raporda günde sadece 2 ila 3 çok büyük ham petrol taşıyıcısının (VLCC) bu rotadan geçtiğini kabul etmek durumunda kaldı.
Fars Haber Ajansı bu iki yayın organının iddialarını incelediği haberinde, CNN ve Axios tarafından sunulan verilerin birbiriyle çeliştiğini yazdı.
Axios, her gece 15 ila 20 tankerin güney koridorundan geçtiğini söylerken; CNN aynı zaman diliminde günde sadece 2 ila 3 VLCC’nin seyrettiğini ifade ediyor.
Aynı zaman diliminde ve aynı coğrafi bölgede görülen bu 5 ila 10 katlık fark, ciddi bir çelişkiye işaret etmektedir. Axios’un verileri doğruysa CNN’in raporu kabul edilemez, ya da tam tersi.
Nitekim SAR uydu görüntüleri, son üç hafta içinde Umman koridorundan büyük bir geminin geçtiğini hiçbir şekilde doğrulamamaktadır.
Fars Haber Ajansı raporun başka bir bölümünde, söz konusu verilere göre şu anda hem kuzey (İran) hem de güney (Umman) güzergâhlarından yapılan toplam petrol geçişinin günde yaklaşık 5 milyon varil olduğunu; fakat Axios’un yalnızca güney koridorunun günlük 10 milyon varil ihracat kapasitesine sahip olduğunu iddia ettiğini belirtti.
Bu rakam, güney koridorunun tek başına gerilim öncesi dönemdeki tüm bölgesel petrol ihracatının %50 ila %100’üne denk gelmesi anlamına gelmektedir.
Bu iddia, CNN’in de atıfta bulunduğu Kpler gibi gemi takip şirketlerinin verileriyle bağdaşmamaktadır.
