Rasthaber – Katar merkezli yayın kuruluşu El Cezire’de Paul Benjamin
Osterlund imzasıyla yayımlanan haberde, Türkiye’nin eski Başbakan ve eski
Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nun “komşularla sıfır sorun” diye
nitelediği politikayı yeniden canlandırmakta olduğu öne sürüldü.
Sol’un el-Cezire’den aktardığı habere göre Ukrayna-Rusya savaşında Türkiye’nin izlediği
“dengeli” yaklaşımın geçen yıldan itibaren başlayan Suudi Arabistan, BAE, işgal
rejimi İsrail, Ermenistan gibi ülkelerle
yakınlaşma politikasının bir devamı olduğu belirtildi.
Haberde görüşüne yer verilen kaynaklardan biri Türkiye’yi
BAE gibi ülkeler için “bir fırsat reyonu” olarak nitelerken, bir başkası ise
AKP’nin “Arap Baharı” öncesi “komşularla sıfır sorun” politikasının başarısız
olduğunu ancak Ortadoğu’da bugünkü koşulların çok farklı olduğunu ileri sürdü.
Haberde, Türkiye’nin Rusya ile Ukrayna arasındaki bir barış anlaşmasından en
çok kazançlı çıkacak ülkelerden biri olacağı görüşüne yer verildi.
NATO üyesi Türkiye’nin bir yandan Ukrayna’ya silah
tedarikine devam ederken, bir yandan da Rusya’ya yaptırım uygulamayı reddettiği
hatırlatılan haberde, dünkü müzakerelere ev sahipliği yapmasının Ankara’nın hem
Rusya hem de Ukrayna’dan saygı gördüğünü gösterdiği görüşüne yer verildi.
Haberde “Bu dengeli konum, Türkiye’nin geçen yıl boyunca
bölgedeki bir dizi ülkeyle gerilen ya da var-olmayan ilişkilerindeki
yakınlaşmayla sonuçlanan politikasının bir devamı” denildi.
Ankara’nın Ermenistan, İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri
(BAE), Mısır ve Suudi Arabistan ile bağlarını onarmak için başlattığı
diplomatik adımlara işaret edilen yazıda bunlardan “en ilgi çekici” olanınsa
BAE ile ilişkilerin iyileştirilmesi olduğu belirtildi.
BAE’nin geçen yıl Kasım ayında Türkiye’ye 10 milyar dolarlık
yatırım sözü verdiği hatırlatılan yazıda Ankara’nın yüksek enflasyon, alım
gücünün düşmesi ve liranın ağır değer kaybıyla birlikte ekonomik krizle
boğuştuğuna dikkat çekildi.
El Cezire’ye konuşan New York Üniversitesi Abu Dabi’den
Ortadoğu politikaları profesörü Monica Marks, Erdoğan’ın BAE’ye ziyareti
sırasında şaşaalı bir törenle karşılandığına dikkat çekti ve “Liranın acıklı
durumu veri alındığında Türkiye şu anda bir fırsat reyonu gibi. BAE uzun süredir
petrolden uzak yatırımlar arayışındaydı. Bu yüzden Türkiye ekonomisinin farklı
sektörlerine yatırım yapmak BAE açısından akıllıca bir hareket” dedi.
“Komşularla sıfır sorun politikası”nın Eski Başbakan ve
Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nun fikri olduğuna işaret edilen yazıda
Türkiye Dışişleri Bakanlığı’nın internet sitesinde halen o politikanın
ayrıntılarının yer aldığı ve “kazanım”ların övüldüğü kaydedildi.
Haberde İstanbul Sabancı Üniversitesi’nden Berk Esen’in
konuya ilişkin şu görüşüne yer verildi:
“Bence bu politika bazı ilk başarılardan sonra, temel olarak
Arap Baharı sonrası -Türk hükümetinin mezhepçi politikalara yönelmesi,
Ortadoğu’daki Sünni grupları gerçekten desteklemeye başlaması, bölgedeki hükümetleri
baltalamaya çalışması ve giderek revizyonist politikalar benimsemesi sonrası-
başarısız oldu.”
Esen’e göre Türkiye’nin son birkaç yıldaki “revizyonist
gündeminin yıkılmasıyla” Erdoğan’ın hükümetlerinin önceki dış politika
adımlarının “sürdürülebilir olmadığı ve bir şey yapılması gerektiği” ortaya
çıktı.
Esen “Erdoğan, son birkaç yıldır uluslararası arenada adeta
bir parya gibi kenara atıldı. Biden onunla konuşmayı reddetti. Büyük zirvelerde
Erdoğan yalnız bir profil çizdi. Ama görünüşe göre, Ukrayna’daki Rus işgalinin
başlangıcından beri işler gerçekten değişti” dedi.
El Cezire’ye konuşan TRT World editörü Yusuf Erim ise
“komşularla sıfır sorun” politikasının ortaya atıldığı dönemde Ortadoğu’daki
koşullarla şimdiki koşulların farklı olduğunu söyledi ve “Bugün bölge bir
yakınlaşma dalgası yaşarken yeni gerçekler ortaya çıkıyor” dedi.
Haberde Ankara’nın yeni bir krizin daha fazla mali zorluk
anlamına geleceğini bilerek bölgede istikrarı amaçladığı savunulan yazıda TRT
World editörü Erim’in “Türkiye yaptırımlara katılmadı çünkü bu yaptırımlar
Rusya’ya zarar vereceği kadar Türkiye’ye de zarar verebilecek. Bu nedenle
Türkiye dengeli bir pozisyon almaya devam etmek istiyor ve Rusya herhangi bir
ciddi kırmızı çizgiyi geçmedikçe mümkün olduğu kadar bunu sürdürecek”
ifadelerine yer verildi.
Türkiye’nin arabulucu olmak için çok istekli olduğunu dile
getiren Erim, Rusya ile Ukrayna arasında olası bir barış anlaşmasından en çok
kazançlı çıkacak ülkelerden birinin Türkiye olacağı görüşünü dile getirdi.
