protestolar devam ediyor. Başkent Tahran da dahil olmak üzere Tebriz gibi büyük
şehirlerde de eylemler var. Aydınlık, İran’daki eylemlerden sıcağı sıcağına
bilgiler aldı.
Emini’nin ölümü sonrası başlayan protestolar kanlı bir
şekilde sonuçlanıyor. Protestocular ve güvenlik güçlerinden ölenler mevcut.
Sayı resmi bir şekilde belirtilmese de şu ana kadar 50 kişinin eylemler sonucu
öldüğü tahmin ediliyor. Dün ise Tahran’da büyük bir yürüyüş yapıldı. Yürüyüş,
son günlerde şiddete dönüşen protestolara karşı düzenlendi.
‘KAHROLSUN ABD’ SLOGANLARI YÜKSELDİ
Rast Haber sitesi Genel Yayın Yönetmeni Ziya Türkyılmaz
Tahran’dan Aydınlık’a yürüyüşle ilgili bilgi verdi. Yürüyüşe katılan
Türkyılmaz, İranlıların “kahrolsun ABD” sloganları attığını söyledi. Cuma
namazı sonrası başlayan yürüyüşte katılımcılar, Emini için yapılan
protestoların farklı bir boyuta yani müesses nizama karşı bir eyleme dönüşmesi
sebebiyle sokağa çıktı. Türkyılmaz, hükümet ve güvenlik güçlerini destekleyen
insanların, olayların çıkmasında etkin rol oynayan İran’ın terör örgütü
listesinde yer alan Komele’ye (İran Kürdistan Komele Partisi) karşı da
sloganlar attığını belirtti.
‘YÜRÜYÜŞE KATILANLAR EMİNİ İÇİN ÜZÜNTÜLERİNİ BELİRTTİ’
Emini protestolarının, şiddete ve müesses nizamı yıkmaya
yönelik bir eylem çizgisine girmesi sonrası İranlılar tarafından tepkiyle
karşılandığını ifade eden Türkyılmaz, Tahran’daki yürüyüşte insanların Emini
için de üzüntülerini paylaştıklarını belirtti. Türkyılmaz, yürüyüşe katılanların,
“Emini’nin ölümünü bahane ederek şiddet olaylarının çıktığını ve aslında bu
olayları yapanların Emini’yi de savunmadıklarını belirttiklerini” ifade etti.
Güvenlik güçlerinin öldürülmesiyle bu olaylara tepkinin yükseldiğini söyleyen
Türkyılmaz, artık Emini’nin bile konuşulmadığını söyledi. Türkyılmaz, yürüyüşte
konuşma yapan kişilerden alıntılar da aktardı: “Emini’nin ölümü bir bahanedir,
bunlar Mehsa Emini için değil kendilerine verilmiş emirler doğrultusunda eylem
yapan isyancılardır. Bu isyancılar Emini’ye üzüldükleri için bu eylemleri
yapmamıştır ve şu ana kadar 4 güvenlik görevlisi şehit edilmiştir.”
‘BAŞÖRTÜSÜ GEVŞETİLİRKEN BU OLAYLAR ÇIKTI’
Fars Haber Ajansı Türkiye Temsilcisi İsmail Bendiderya ise
olayların çıkmasının zamanlamasına dikkat çekti. Bendiderya, İran Cumhurbaşkanı
İbrahim Reisi’nin Şanghay İşbirliği Örgütü’ne katılımı ve tam üyeliğin
hızlanmasını işaret etti. Başörtüsü meselesi ile ilgili de konuşan Bendiderya,
özellikle son yıllarda devletin bu konularda gevşemeye gittiğini hatta ileride
bu kanunun değiştirilmesinin konuşulduğunu belirtti. Tam böyle bir zamanda
başörtüsü üzerinden böyle bir olayın çıkmasını zamanlama açısından önemli gören
Bendiderya, “Emini’nin ölmesiyle birlikte Kürdistan bölgesinde olaylar bir anda
patladı. Sanki bu ölümü bekliyorlardı. Buradaki hareketler şiddete dönüştü ve
bölgede Komele terör örgütü insanların köyleri boşaltması için baskı yaptı.”
ifadelerini kullandı.
‘SURİYE’DE AYNI SENARYO VARDI’
Bu tarz toplumsal olayların emperyalistler tarafından
kullanıldığını belirten Bendiderya, “Suriye’de de aynısını yaptılar, hatta
Türkiye’de de. Amaç devleti yıkmak.” ifadelerini kullandı. ABD’li askerlerin
keyfi olarak öldürdüğü insanlar için hiçbir eylem yapmayanların bir anda Emini
için olaylar çıkartmasının planlı olduğunu vurgulayan Bendiderya, olayın sadece
İran ile ilgili olmadığını tüm bölgeyi de ilgilendirdiğini belirtti.
‘KONU KAMU VİCDANINDAN BAŞLAR AMA PROFESYONELLER DEVREYE
GİRER’
Aydınlık’a konuşan İran Araştırmaları Merkezi (İRAM) Başkanı
Dr. Hakkı Uygur, özellikle hayatını kaybedenler için şu anda net bir bilginin
olmadığını ve sıcağı sıcağına değerlendirmenin zor olduğunu belirtti. Uygur,
İran’daki olayların basit ya da kamu vicdanı ile başladığını ama sonrasında
“profesyonellerin” devreye girdiğini belirterek, “Özellikle başta Kürt
bölgelerinde bu tarz profesyonellerin örgütlü eylemleri var.” ifadelerini
kullandı. Silahla öldürülenlerin olduğunu belirten Uygur, “Protestocular bu
ölümlerin polis tarafından olduğunu, polis ise o silahların polis tarafından
kullanılmadığını belirtiyor. Dolayısıyla bu konu hakkında çok net bir şey
söyleyemeyiz. Fakat gördüğümüz manzara itibarıyla 50’ye yakın ölü var ve bu
sayı muhtemelen artabilir.” açıklamasını yaptı.
Uygur ayrıca İran’da olayların kolayca politize olduğunu
belirterek, “İnsanlar bir yerde deşarj olmak istiyor. Bu deşarj olma durumunu
da birkaç yılda bir tekrar eden toplumsal olaylarda görüyoruz.” ifadelerini
kullandı. Uygur, bu olayların çıkmasında bazı kanalların (sosyal iletişim)
kapalı olmasının da etkili olduğunu söyledi.
‘İSRAİLLİLER FARSÇA TWİT ATIYOR’
Uygur, bu tarz olaylarda devletlerin kendilerine göre durumu
kullandığını belirtti. ABD ve İsrail’e dikkat çeken Uygur, İsrail Dışişleri
Bakanlığı’nın sosyal medyada Farsça twitler attığını söyledi. Uygur, “Bu
kurtlar sofrasıdır, düşene kimse acımaz. ‘İran sorun yaşıyor bunu kullanalım’
derler. Biden ve Avrupalı liderlerin bununla ilgili açıklamaları var.”
açıklamasını yaptı. Fakat bu durumun nükleer müzakerelerde İran’ın elini
zayıflatmayacağını belirterek, bunun nedenini ise olayların devleti etkileyecek
boyutta olmadığını söyledi.
