Emiri, Şeyh Sabah el-Ahmed Cebir el-Sabah 29 Eylül günü hayata veda etti.
91 yaşında vefat eden Şeyh Sabah el-Ahmed Cebir el-Sabah
2006 yılından beri 14 yıl süre ile Kuveyt’te iktidarın başında bulundu. Kuveyt,
Şeyh Sabah döneminde ülke içindeki gelişmelerde çeşitli konularda az gerginlik
yaşayan huzurlu bir dönem geçirdi.
Gerçi Kuveyt de Fars Körfezi İşbirliği Konseyi’nin diğer
üyeleri gibi hanedan şeklinde idare ediliyor, fakat Konsey’in diğer üyelerinin
tersine bu ülkede meclis önemli siyasi güce sahiptir. Kuveyt parlamentosu
bakanlara gen soru açabilirken 3’te 2’lik oy oranı ile Emir’in hükmünü iptal
edebilir.
Dış siyaset alanında Kuveyt’in merhum Emiri’nin en bariz
yönetim özelliği bölgesel krizlerin çözümü hedefi ile arabulucu olmak ve
özellikle Arabistan’da kral Salman’ın işbaşına gelmesi ardından batı Asya
bölgesinde barış ve istikrarı
desteklemekti.
2016 yılında Salman bin abdulaziz tek yanlı bir girişimde
İran ile diplomatik ilişkilerini kesti. Gerçi Kuveyt bölgesel ihtilaflarda
tarafsız siyasetini ender şekilde bir kenara bırakarak fevri bir kararla Suudi
Arabistan’ın baskıları sonucu Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi Al-i
Suud’un kararını destekleyerek büyükelçisini Tahran’dan çağırdı, fakat
Kuveyt’in merhum Emiri her zaman arabuluculukla Tahran ve Riyad arasındaki
gerginliği gidermeye veya en azından aza indirmeye çalıştı.
Suudi Arabistan’ın Temmuz 2017’de de Katar ile ilişkilerini
kesme kararı Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn tarafından desteklendi.
Şeyh Sabah el-Ahmed Cabir el-Sabah diğer Arap liderlere göre
daha fazla Arap dünyasındaki gerginliği gidermek için çalıştı fakat onun bu
çalışmaları Riyad’ın Doha’ya olan bakış açısı nedeni ile sonuçsuz kaldı.
Bu yüzden Katar Emir’i Şeyh Tamim bin Hamd Al-ı Sani, Kuveyt
Emiri’nin vefatı ardından Şeyh Sabah el-Ahmed Cabir el-Sabah’tan
“ılımlı” ve “büyük bir lider” şeklinde söz etti.
Hala devam etmekte olan Yemen krizinde bile Kuveyt Suudi
koalisyon’un Yemen’e karşı savaşı sonlandırmak için görüşmelere ev sahipliği
yaptı; bu görüşmeler en yoğun şekilde 2016 yılında ve 100 gün süreyle devam
etti.
Kuvyet hükümeti Arap ülkeleri arasında korsan İsrail rejimi
ile ilişikleri normalleştirmeyi olumlu karşılamayan hatta İsrail cinayetlerine
karşı Filistin’i desteklemenin zaruretine vurgu yapan Arap ülkelerden biridir.
Tüm bu sebeplerden dolayı merhum şeyh Sabah el-Ahmed Cabir
el-Sabah’ın yaşlı Arap liderleri arasında bölgede krizlerde arabuluculuk
yaparak batı Asya’da barış ve istikrarı korumaya çalışan son lider olduğu
söylenebilir. Şeyh Cabir el-Sabah’tan önce Katar Emiri şeyh Hamd bin Halife
Al-i Sani, Umman kralı Sultan Kabus bölgede diyalog ve arabuluculuk
bayraktarlarıydılar.
Bu arada önemli olan bir diğer konu, Şeyh Sabah’ın vefatı
ile yerine 84 yaşındaki veliaht Şeyh Nevaf el-Ahmed el-Cabir el-Sabah’ın yeni
Emir olarak tahta oturmasıdır.
Gerçi şeyh Nevaf’ın önemli bir sağlık sorunu yok fakat ileri
yaşı nedeni ile onun da Emirlik döneminin pek fazla olmayacağı tahmin ediliyor.
Bu yüzden Kuveyt’in şeyh Sabah’tan sonra bölgesel siyasetinden önce ülkedeki
güç durumu daha önemli olacaktır. Şeyh Nevaf’ın ileri yaşı nedeni ile Kuveyt’in
yeni bir döneme başladığı söylenemez
