siyonist rejim İsrail ile ilişkilerini normalleştirme kararı aldı.
Amerika başkanı Donald Trump Sudan ve İsrail rejimi arasında
ilişkilerin normalleşme haberini duyururken Sudan’ın adını terörizme destek
veren ülkeler listesinden çıkaracağını kongreye bildireceğini duyurdu.
Amerika 1993 yılında New York ticaret merkezine yapılan
saldırı ardından Sudan’ın adını terörizme destek veren ülkeler listesine aldı.
Gerçi Ömer el-Beşir, hükümet yıllarının sonlarında siyasetlerini değiştirerek
Amerika ve müttefiklerinin bölgedeki siyasetlerini izlemekle Sudan adını
terörizme destek verenler listesinde çıkartmaya çalıştı, fakat başarılı
olamadı.
2019 yılında yaşanan siyasi gelişmeler ardından Sudan’ı
terörist listesinden çıkartmak ülkenin geçici hükümetinin önceliğine yerleşti.
Son aylarda Sudan yetkilileri Amerika yöneticileri ile çeşitli görüşmeler
gerçekleştirdiler, fakat Amerika bu ülkeyi maksimum şekilde kullanmak ve onun
zayıf konumunu kendi bölgesel hedefleri doğrultusunda kullanmaya çalıştı; bu
yüzden son aylarda İsrail rejimi ile ilişkileri normalleştirmeyi başkanlık
seçimlerine yaklaşıldığı günlerde dikkate aldı.
Son iki ayda Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn
Washington’un arabuluculuğu ile İsrail rejimi ile ilişkilerini normalleştirmeye
karar verdiler; Sudan ise bu projede Amerika’nın ilgisini çeken 3. ülke oldu.
Derin ekonomik sorunlar, gıda eksikliği, işsizlik ve yoksulluk, bazı bölgelerde
iç ihtilaflar ve savaşların devam etmesi, ayrıca Kovid 19 hastalığının baş
göstermesi, ilaç ve tıbbi imkanların eksikliği, Sudan’ı daha da yoğun krizlere
boğdu.
Tabi ki bu şartlar Washington ve Tel Aviv’e Sudan
yetkilileri ile görüşmek için iyi bir bahane oluşturdu. Bu bağlamda
teröristlere destek veren ülkeler listesinden çıkartılmak ayrıca Washington’un
mali ve ekonomik destekleri, Hartum yetkilileri için çekici bir konu oldu, zira
buğday satın alınması, karşılıksız kredi alabilmek ayrıca Washington’un
desteğini almak isteyen Sudan şimdi Amerika ve müttfiklerinin baskısı altında
bulunuyor; buna karşılık adının terörizm listesinden çıkarılması ve Amerika’nın
yardımlarının alınması vaatlerine karşı Beyaz Saray’ın isteklerine teslim
olarak ilişkileri normalleştirmeyi kabul etti.
Siyasi meseleler uzmanı Abdulbari Atvan bu konuda yaptığı
açıklamada, şöyle diyor:
“Sudan İsrail’in işgalciliğine karşı direniş alanında ve
İslam ümmetine bağlı konuları destek konusunda büyük bir geçmiş ve tarihi
mirasa sahiptir. Buradan hedef ise bu
tarih ve mirası yok etmektir; Sudan’ın özgürlük, insan hakları ve ekonominin
filizlenmesini amaçlayan Sudan’ın şerefli hareketini yıkmaktır; görünüşe göre
halkın inkılabının çalınması ve çeşitli hedefler uğruna harcanmasına yönelik
çalışmalar başlamıştır.”
Gerçi bu konu Amerika, İsrail rejimi ve müttefikleri
tarafından olumlu karşılandı, fakat Sudanlılar için iyi bir haber sayılmıyor.
Sudan’daki bir çok Parti böyle bir karara karşı muhalefet ettiler, örneğin
Sudan’ın iki önemli ve başlıca partileri olan el-Mu’temer ve el-Baas ayrı ayrı
bildirilerde siyonist rejim ile ilişkileri normalleştirme ile muhalefetlerini
bildirileri ile ilan ederek, korsan rejim ile normalleştirmeye karşı ulusal bir
cephe oluşturmaya çalışıyorlar.
Sudan Ummet partisi lideri Sadık el-Mehdi ülkenin askeri
yöneticiler ve geçiş hükümeti yetkililerine hitaben aldıkları kararın sonuçları
hakkında uyarıda bulunarak Tel Aviv ile normalleşme durumunda partisinin geçiş
dönemindeki kurumlara olan nihayi onayını iptal edeceğini duyurdu.
Gelecek günler Sudan için çok gergin bir dönem olacağı
görünüyor, zira sadece Sudan partileri değil kamuoyu da normalleşmeyi kabul
etmeyecektir. Diğer yandan bu konu Amerika’nın da yararına olmayacaktır nitekim
bir çok Amerikalı uzman Washington tarafından bunca baskının yanlış olduğunu
belirtiyorlar./
